BÀI 2: SỰ ĐIỆN LI, THUYẾT BRONSTED-LOWRY VỀ ACID-BASE

A. LÝ THUYẾT

1. Sự điện li là quá trình phân li các chất khi tan trong nước thành các ion. Chất điện li là những chất tan trong nước phân li thành các ion . Chất không điện li là chất khi tan trong nước không phân li thành các ion

Ví dụ: NaCl → Na⁺ + Cl^-

2. Thuyết Bronsted -Lowry về acid-base: Acid là những chất có khả năng cho H⁺, base là những chất có khả năng nhận H⁺

Ví dụ: HCl + H₂O H₃O⁺ + Cl^-

(axit)

NH₃ + H₂O NH₄⁺ + OH^-

(base)

3. Acid mạnh và base mạnh phân li hoàn toàn trong nước (nên không tồn tại dạng phân tử trong nước). Acid yếu và base yếu phân li một phần trong nước

Ví dụ :

- Các acid HNO₃, H₂SO₄, HCl ... là acid mạnh và các base NaOH, KOH, Ba(OH)₂ ,Ca(OH)₂…là base mạnh.

- Các acid CH₃COOH, H₂SO₃ , H₂CO₃ ...là acid yếu và các gốc acid tương ứng CH₃COO^-, SO₃^2-, CO₃^2-…là base.

4. Các ion tác dụng với nước tạo ra H⁺ là acid. Các ion tác dụng với nước tạo ra OH^- là base.

B. BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM

MỨC ĐỘ 1: BIẾT

Câu 1. Chất nào sau đây là điện li yếu

A. HCl B. KOH C. HF D. NaCl

Câu 2. Đối với dung dịch axit yếu CH₃COOH 0,050M, nếu bỏ qua sự điện li của nước thì đánh giá nào về nồng độ mol ion sau đây là đúng ?

A. [H⁺] > [CH₃COO^-] B. [H⁺] = 0,050 M C. [H⁺] < [CH₃COO^-] D. [H⁺] < 0,050 M

Câu 3. Phương trình điện li nào viết đúng?

A. H₂S ® 2H⁺ + S^2- B. KOH ® K⁺ + OH^-

C. HClO ® H⁺ + ClO^- D. NaClNa⁺ + Cl^-

Câu 4. Chất nào sau đây khi hòa tan vào nước không bị điện li

A. BaCl₂ B. Saccarozơ (C₁₂H₂₂O₁₁)

C. CuCl₂ D. HBr

Câu 5. Dãy các chất điện li mạnh là:

A. HBr, Na₂S, Mg(OH)₂, Na₂CO_3.B. HNO₃, H₂SO₄, KOH, NaNO_3.

C. H₂SO₄, NaOH, Ag₃PO₄, HF. D. Ca(OH)₂, KOH, CH₃COOH, NaCl.

Câu 6. Câu nào dưới đây đúng khi nói về sự điện li?

A. Sự điện li là sự phân li một chất dưới tác dụng của dòng điện.

B. Sự điện li là sự hòa tan một chất vào nước thành dung dịch.

C. Sự điện li là sự phân li một chất thành ion dương và ion âm khi chất đó tan trong nước.

D. Sự điện li thực chất là một quá trình oxi hóa khử.

Câu 7. Phương trình điện li nào viết không đúng?

A. NaCl → Na⁺ + Cl^-. B. HClO H⁺ + ClO^-.

C. Ca(OH)₂ Ca²⁺ + 2OH^-. D. Al₂(SO₄)₃ → 2Al³⁺ + 3SO₄^2-.

Câu 8. Dung dịch muối, acid, base là những chất điện li vì:

A. Chúng có khả năng phân li thành ion trong dung dịch

B. Dung dịch của chúng dẫn điện

C. Các ion thành phần có tính dẫn điện

D. Cả A,B,C

Câu 9. Dãy chất nào sau đây, trong nước đều là chất điện li yếu ?

A. H₂S, H₂SO₃, H₂SO₄, NH₃. B. H₂CO₃, H₃PO₄, CH₃COOH, Ba(OH)₂

C. H₂S, CH₃COOH, HClO, NH₃. D. H₂CO₃, H₂SO₃, HClO, Al₂(SO₄)₃.

Câu 10: Dãy chất nào sau đây, trong nước đều là chất điện li mạnh ?

A. H₂SO₄, Cu(NO₃)₂, CaCl₂, NH₃. B. HCl, H₃PO₄, Fe(NO₃)₃, NaOH.

C. HNO₃, CH₃COOH, BaCl₂, KOH. D. H₂SO₄, MgCl₂, Al₂(SO₄)₃, Ba(OH)₂.

Câu 11: Chất nào sau đây là chất không dẫn điện được?

A. H₃PO₄ hòa tan trong nước. B. NaCl rắn, khan.

C. NaOH nóng chảy. D. Dung dịch Al(NO₃)₃.

Câu 12: Dung dịch chất nào sau đây làm xanh quỳ tím?

A. HCl. B. Na₂SO₄. C. NaOH. D. KCl.

Câu 13. Nước đóng vai trò gì trong quá trình điện li các chất tan trong nước?

A. Môi trường điện li. B. Dung môi không phân cực.

C. Dung môi phân cực. D. Tạo liên kết hiđro với các chất tan.

Câu 14. Chọn phát biểu sai:

A. Chỉ có hợp chất ion mới có thể điện li được trong nước.

B. Chất điện li phân li thành ion khi tan vào nước hoặc nóng chảy.

C. Sự điện li của chất điện li yếu là thuận nghịch.

D. Nước là dung môi phân cực, có vai trò quan trọng trong quá trình điện li.

Câu 15. Phát biểu nào dưới đây không đúng?

A. Phản ứng thuận nghịch xảy ra đồng thời hai chiều trong cùng điều kiện.

B. Phản ứng một chiều có thể xảy ra hoàn toàn.

C. Phản ứng thuận nghịch không thể xảy ra hoàn toàn.

D. Hiệu suất phản ứng thuận nghịch có thể đạt đến 100%.

MỨC ĐỘ 2 : HIỂU

Câu 1: Ba(NO₃)₂ là chất điện li mạnh. Nồng độ mol của ion trong 100mL dung dịch Ba(NO₃)₂ 0,01 M là

A. 0,25M B. 0,005M C. 0,02M D. 0,05M

Câu 2: Một dung dịch chứa: x mol K⁺, y mol NH₄⁺, a mol PO₄^3-và b mol S^2-. Biểu thức liên hệ giữa số mol các ion là:

A. x + y = 3a + 2b B. 2x + 3y = a + b C. x + y = a + b D. 3x + 2y = 2a + b

Câu 3. Một dung dịch chứa 0,03 mol Ca²⁺, 0,01 mol Mg²⁺; 0,02 mol NO₃^- và x mol Cl^-. Giá trị của x là:

A. 0,05. B. 0,03. C. 0,06. D. 0,02.

Câu 4: Thể tích dung dịch HCl 0,02M cần dùng để trung hòa 100 mL dung dịch Ca(OH)₂ 0,02M là:

A. 100 mL. B. 200 mL. C. 50 mL. D. 150 mL.

Câu 5: Cho Ca(OH)₂ dư vào dung dịch X chứa Na⁺, 0,1 mol Cl^- ; 0,1 mol CO₃^2- thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là:

A. 15. gam. B. 10 gam. C. 25 gam. D. 20 gam.

Câu 6: Dung dịch X chứa 0,1 mol SO₄^2-; 0,1 mol Cl^- và x mol Na⁺. Cô cạn X thu được khối lượng muối khan là:

A. 20,05 gam. B. 53,6 gam. C. 45,8 gam. D. 57,15 gam.

Câu 7: Hòa tan một axit ở 25⁰C, kết quả là:

A. [ H⁺] = [ OH^- ]. B. [H⁺] > [ OH^- ].

C. [H⁺] < [ OH^- ]. D. [H⁺] .[ OH^- ] > 1,0.10^-14.

Câu 8: Cho các chất điện li sau: H₂SO₄, H₂CO₃, NaCl, HNO₃, Zn(OH)₂, CuSO₄. Số chất điện li mạnh là:

A. 3. B. 2. C. 4. D. 5.

Câu 9: Một dung dịch có chứa 0,2mol , 0,1mol , 0,05mol ; 0,15 mol và x mol .Giá trị của x là:

A. 0,15mol B. 0,2 mol C. 0,3mol D. 0,35mol

Câu 10 : Cho dãy các chất: KAl(SO₄)₂.12H₂O, C₂H₅OH, C₁₂H₂₂O₁₁ (saccarozơ), CH₃COOH, Ca(OH)₂, CH₃COONH₄. Số chất điện li là

A. 3. B. 4. C. 5. D. 2.

MỨC ĐỘ 3, 4: VẬN DỤNG - VẬN DỤNG CAO

Câu 1: Dung dịch X gồm: a mol Na⁺; b mol K⁺; 0,2 mol HCO₃^-; 0,1 mol CO₃^2- và 0,05 mol SO₄^2-. Khi cô cạn dung dịch X và làm khan thu được 36,1 gam chất rắn khan. Giá trị a và b lần lượt là:

A. 0,4 và 0,1. B. 0,01 và 0,04. C. 0,04 và 0,01. D. 0,1 và 0,4.

Hướng dẫn giải

Áp dụng ĐLBT điện tích : a+b =0,2 + 0,1.2 + 0,05.2

Áp dụng ĐLBT khối lượng : 23.a+39.b + 0,2.61 + 0,1.60 + 0,05.96= 36,1

Giải ra a=0,4 và b= 0,1

Câu 2: Trộn 100 mL dung dịch HCl 2M với 100 mL dung dịch NaCl 1M thì nồng độ mol của ion Cl^- trong dung dịch mới là?

A. 2,5M. B. 3M. C. 2M. D. 1,5M.

Hướng dẫn giải

Nồng độ mol của ion Cl^- =

Câu 3: Dung dịch X gồm NaOH 0,1M và Ba(OH)₂ 0,2M. Thể tích dung dịch H₂SO₄ 0,5M cần để trung hòa hết 100mL dung dịch X là bao nhiêu ?

A. 100mL B.50mL C. 150mL D. 200mL

Hướng dẫn giải

Số mol ion OH^- = 0,1.0,1 + 0,1 .2.0,2= 0,05 = n ion H⁺

Do đó V H₂SO₄ =

Câu 4: Dung dịch X chứa các ion: Fe³⁺, SO₄²⁻, NH₄⁺, Cl^-. Chia dung dịch X thành 2 phần bằng nhau:

- Phần 1 tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH, đun nóng thu được 0,7437 L khí (ở đkc) và 1,07 gam kết tủa

- Phần 2 tác dụng với lượng dư dung dịch BaCl₂, thu được 4,66 gam kết tủa. Tổng khối lượng muối khan thu được khi cô cạn dung dịch X là (quá trình cô cạn chỉ có nước bay hơi)

A. 3,73 gam B. 7,04 gam C. 7,46 gam D. 3,52 gam

Hướng dẫn giải

Phần 1:

NH₄⁺ + OH^- → NH₃ ↑ + H₂O

Fe³⁺ + 3OH^- → Fe(OH)₃↓

Khí sinh ra là NH₃, kết tủa tạo thành là Fe(OH)₃

→ nNH₃=0,03mol

nFe(OH)₃=0,01mol

Theo phương trình: nNH₄⁺ =nNH₃=0,03mol

nFe³⁺=nFe(OH)₃=0,01mol

Ba²⁺ + SO₄^2-→ BaSO₄↓

nBaSO₄=0,02 mol

Theo phương trình: nBa²⁺=nBaSO₄=0,02mol

Áp dụng định luật bảo toàn điện tích:

→ 3.nFe³⁺ +nNH₄⁺=2.nSO₄^2-+nCl^-

→ 3.0,01 + 0,03 = 2.0,02 + nCl^-

→ nCl^- = 0,02 mol

Tổng khối lượng muối khan thu được khi cô cạn dung dịch X là:

→ m _muối= (0,01.56 + 0,03.18 + 0,02.96 + 0,02.35,5).2 = 7,46 gam

Câu 5: Ba dung dịch X, Y, Z thoả mãn:

- X tác dụng với Y thì có kết tủa xuất hiện;

- Y tác dụng với Z thì có kết tủa xuất hiện;

- X tác dụng với Z thì có khí thoát ra.

X, Y, Z lần lượt là:

A. Al₂(SO₄)₃, BaCl₂, Na₂SO₄. B. FeCl₂, Ba(OH)₂, AgNO₃.

C. NaHSO₄, BaCl₂, Na₂CO₃. D. NaHCO₃, NaHSO₄, BaCl₂.

Hướng dẫn giải

NaHSO₄ + BaCl₂ BaSO₄ + NaCl + HCl

BaCl₂ + Na₂CO₃ BaCO₃ + 2NaCl

2NaHSO₄ + Na₂CO₃ 2Na₂SO₄ + CO₂ + H₂O

Lý Thuyết Và Trắc Nghiệm Bài 2 Sự Điện Li, Thuyết Bronsted - Lowry Về Acid - Base Lớp 11

0 giây trước

Xem tiếp toàn bộ tài liệu