* Cần biết là có những người bị nhiễm viêm mà vẫn bình thường, không có biểu hiện bệnh (gọi là người lành mang mầm bệnh) nhưng nguy hiểm ở chỗ họ vẫn có thể lây nhiễm sang người khác qua quan hệ tình dục hoặc có sự tiếp xúc của máu hai người với nhau (tiêm chích bằng bơm tiêm có dính máu của người mang mầm bệnh, truyền máu người có mầm bệnh cho người lành). Người nhiễm virut viêm gan có nguy cơ bị viêm gan mạn tính, xơ gan, ung thư gan.

* Bệnh viêm gan do viêm chưa có thuốc chữa nhưng ở nước ta đã chế tạo được vacxin phòng bệnh viêm gan B; hiện nay vacxi này đã được tiêm cho trẻ ngay từ khi mới sinh và có thể tiêm cho bất cứ ai muốn phòng ngừa để không bị nhiễm viêm viêm gan B.

Bệnh viêm âm đạo do trùng roi

* viêm âm đạo ở phụ nữ có thể do nhiều mầm bệnh khác nhau gây nên như viêm do vi khuẩn thông thường, viêm do nấm và viêm do ký sinh trùng roi (loại Trichomonas). Trong các loại đó, viêm âm đạo trùng roi là loại bệnh lây lan qua đường tình dục.

* Trùng roi là một loại ký sinh trùng đơn bào, ở đầu và đuôi có những sợi nhỏ dài như cái roi, nhờ đó nó di động được dễ dàng trong khí hư nên gọi là trùng roi. Trùng roi có thể sống ký sinh trong đường sinh dục nam và nữ nhưng ở nam giới ít có triệu chứng nên khó phát hiện và là nguồn lây thường xuyên cho phụ nữ.

* Phụ nữ bị viêm âm đạo do trùng roi thường có cảm giác ngứa ngáy bên trong âm đạo, khí hư loãng, tanh và có bọt, lấy khí hư soi trên kính hiển vi sẽ thấy trùng roi đang cử động.

* Bệnh có thể điều trị bằng thuốc uống và thuốc đặt tại chỗ nhưng cần phải chữa cho cả người có quan hệ tình dục với người bệnh thì mới tránh được tái nhiễm.

VTN khi mắc bệnh LTQĐTD thường có những biến chứng hậu quả nào?

* Vô sinh.

* Chửa ngoài dạ con.

* Hẹp niệu đạo ở nam.

* Tăng nguy cơ ung thư cổ tử cung.

* Các nhiễm khuẩn vùng tiểu khung, viêm hố chậu . . .

* Mắc viêm nhiễm đường sinh sản, bệnh LTQĐTĐ sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm HIV lên từ 2 - 10 lần.

* Tử vong do AIDS và 1 số nhiễm khuẩn nghiêm trọng khác.

* Đẻ con ra có thể thiếu cân, mù loà, viêm phổi hoặc trì độn trí tuệ.

Câu 30. Bệnh lây truyền qua đường tình dục là gì?

Các bệnh lây truyền qua đường tình dục còn có tên gọi mới là "Nhiễm khuẩn đường sinh sản và Bệnh lây truyền qua đường tình dục (NKĐSS và BLTQĐTĐ).

NKĐSS và bệnh LTQĐTD là những bệnh lây từ người này sang người khác qua bất kì hình thức tình dục không an toàn.

Trước kia người ta sử dụng thuật ngữ các bệnh hoa liễu. Đến nay người ta tìm thấy khoảng 24 bệnh LTQĐTĐ. Trong các bệnh lây, một số có thể lây qua đường khác như đường máu, mẹ truyền cho con khi có thai, khi cho con bú, nhưng tình dục là đường lây chủ yếu.

Một số bệnh LTQĐTĐ thường gặp là: Bệnh lậu, bệnh giang mai, bệnh chlamydia, bệnh trùng roi, bệnh mụn rộp, bệnh mụn cơ quan sinh dục (sùi mào gà), viêm gan B, viêm gan C, bệnh rận mu.

Câu 32. Làm thế nào để biết có bị mắc bệnh LTQĐTD hay không?

Bệnh lây truyền qua đường tình dục thường không có dấu hiệu (triệu chứng) rõ ràng để phát hiện. Chỉ có thể phát hiện được bệnh một cách chính xác bằng các xét nghiệm tại các cơ sở y tế. Hãy cho con bạn đi khám sức khoẻ nếu con bạn có bất kỳ một trong các dấu hiệu sau:

* Có dịch tiết ra không bình thường từ âm đạo, dương vật hoặc hậu môn.

* Khi đi tiểu thì cảm thấy đau nhói, rát hoặc buốt.

* Ngứa ở lông mu.

* Bị đau ở vùng bụng dưới rốn.

* Xuất hiện nết ban trên tay hoặc chân nhưng không ngứa.

Lưu ý: Trong đa số các trường hợp, viêm nhiễm đường sinh sản và bệnh LTQĐTD ở nữ giới thường không có triệu chứng, khi phát hiện được thường ở những giai đoạn muộn.

Các triệu chưng của bệnh LTQĐTD ở nam giới thường xuất hiện trong khoảng 1 tuần sau khi có quan hệ tình dục, Tuy nhiên, các dấu hiệu này đôi khi chỉ thoáng qua và không được phát hiện, bệnh chuyển sang giai đoạn mãn tính và điều trị khó hơn.

Câu 33. Nên xử trí thế nào khi một VTN gái nghi ngờ bị mắc bệnh LTQĐTD?

Nếu không may một em gái trong tuổi VTN nghi ngờ bị mắc loại bệnh LTQĐTD thì không nên ngần ngại mà đến ngay cơ sở chuyên khoa da liễu để được thăm khám, tìm rõ nguyên nhân, xác định đúng bệnh và được điều trị ngay từ lúc bệnh mới có triệu chứng ban đầu.

Nhiều bệnh LTQĐTD hiện nay có thể chữa khỏi được hoàn toàn, không để lại di chứng gì như: bệnh lậu, bệnh giang mai, bệnh viêm âm đạo do trùng roi và một số bệnh khác do các loại vi khuẩn gây nên; vì thế nếu được phát hiện sớm và chữa chạy đúng thì các em có thể hoàn toàn yên tâm về sức khỏe sinh sản của mình trong tương lai.

Câu 34. Làm thế nào để phòng tránh LTQĐTD và HIV ở tuổi VTN?

* Không quan hệ tình dục.

* Nếu quan hệ tình dục thì phải dùng bao cao su đúng cách.

* Riêng đối với HIV/AIDS thì còn cần phải phòng tránh lây nhiễm qua đường máu như không dùng chung bơm kim tiêm, các vật sắc nhọn.

Câu 35. Có thể tìm kiếm sự hỗ trợ ở đâu?

Cha mẹ nói để con hiểu rằng các em có quyền được hỗ trợ, giúp đỡ khi gặp khó khăn Cha mẹ hoặc chính các em có thể tìm đến các cơ sở tư vấn để nhận được sự hỗ trợ cần thiết. Tại đây có thể tự do giải bày những khó khăn, những vấn đề bản thân đang phải đương đầu mà không bị căn vặn, chê trách, phán xét. Những bí mật của các em sẽ được giữ kín, nếu các em hoặc cha mẹ yêu cầu, khó khăn sẽ được giải toả hoặc giúp đỡ để tìm ra cách tháo gỡ.

Các địa chỉ tư vấn:

* các thầy cô giáo.

* Các cán bộ y tế (của các bệnh viện, trung tâm y tế của địa phương, phòng y tế của trường).

* Ủng bộ tư vấn của các trung tâm tư vấn tâm lý.

* Ban biên tập các chuyên mục này trên các báo: Hoa học trò, Phụ nữ, Tiền phong, Pháp luật, Công an nhân dân, An ninh Thủ đô . . .

* Cán bộ các trung tâm bảo trợ xã hội.

* Tư vấn trực tuyến miễn phí về HIV/AIDS, sức khoẻ tình dục và sức khoẻ sinh sản, địa chỉ: http//www.tamsubantre.org.

* Các trang Web về SKSS như:

http///Tuoi-teen

http//www.moh.goh.vn

http//www.cimsi.om.VIVTVTN

http//www.gioitinhtuoiteen.om.vu

http///home/18549p0c100/tu-van-ve-suc-khoe-sinh-san-cho-vi-thanh-nien.htm.

Câu 36. Xâm hại tình dục là gì?

Xâm hại tình dục VTN bao gồm lạm dụng tình dục và bóc lột tình dục VTN.

Lạm dụng tình dục VTN là sử dụng các em để thoả mãn nhu cầu tình dục của người lớn hơn , không nhằm mục đích kiếm tiền.

Chuyện lạm dụng tình dục xảy ra ngay cả khi người lớn hơn sờ mó, đụng chạm vào các bộ phận kín của các em hoặc yêu cầu các em sờ mó, đụng chạm vào các bộ phận kín của người lớn đó.

Bóc lột tình dục trẻ em là sử dụng trẻ em để thoả mãn dục vọng của người lớn nhằm mục đích kiếm tiền, trục lợi. Bóc lột tình dục trẻ em phổ biến ở dạng: Mại dâm trẻ em, buôn bán trẻ nhằm mục đích mại dâm, văn hoá phẩm khiêu dâm trẻ em nhằm mục đích kinh doanh.

Câu 37. Tác hại của xâm hại tình dục VTN là gì?

* Làm tổn hại nghiêm trọng đến tinh thần, tâm lí, sức khoẻ và ảnh hưởng đến tương lai của VTN.

* Làm gia tăng tệ nạn mãi dâm, tệ nạn buôn bán phụ nữ, tăng sự lây nhiễm HIV/AIDS và các bệnh LTQĐTD.

* Gây ảnh hưởng xấu đến thuần phong mỹ tục và truyền thống đạo đức tốt đẹp của nhân dân ta.

Câu 38. Ai có thể xâm hại tình dục VTN?

Kẻ xâm hại tình dục không như người ta thường nghĩ là những người lạ, thực tế cho thấy họ còn có thể:

* Là người quen, thậm chí còn có thể là người trong họ, trong gia đình.

Tình huống này là điều thường không thể ngờ được đối với VTN.

* Có địa vị, có học vấn, trông có vẻ đáng kính, không có vẻ đáng ngờ và không gây sợ hãi cho người khác.

* Khéo léo khôn ngoan, rất giỏi kết bạn với VTN và các, thành viên trong gia đình.

* Là đàn ông hoặc đàn bà, có thể giàu hoặc nghèo, làm bất cứ nghề gì.

* Họ có thể là kẻ trực tiếp xâm hại tình dục VTN, hoặc là kẻ tổ chức , môi giới, dẫn dắt cho kẻ khác (giúp kẻ khác thực hiện hành vi xâm hại tình dục VTN để kiếm tiền trục lợi).

Câu 39. Thủ đoạn của kẻ xâm hại tình dục là gì?

* Mua chuộc , lấy lòng tin của các em và cha mẹ các em bằng cách:

* Tặng quà, dạy các em học, chơi nhạc, thể dục thể thao.

* Thường xuyên gần gũi, giúp đỡ, hứa giúp các em hoặc gia đình việc này

* Thường rủ các em đi chơi riêng đến chỗ vắng hoặc vào phòng kín.

* Họ làm tất cả những việc đó để gần gũi các em nhằm thực hiện những hành vi xâm hại tình dục.

Câu 40. Cha mẹ cần lưu ý điều gì để phát hiện con đã bị lạm dụng tình dục?

Con cái có thể dấu bố, mẹ những bí mật mà chúng đã phải trải qua do xấu hổ hoặc khó nói. Vì vậy, cha mẹ cần nhạy cảm đoán nhận và gợi hỏi để con kể ra. Nhiều khi do không chịu tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến sự thay đổi thái độ của con, nên cha mẹ đã vô tình tiếp tục đẩy con đến nơi có nguy cơ bị lạm dụng tình dục.

Cha mẹ có thể tham khảo một vài dấu hiệu sau đây để đoán nhận có thể con đã bị lạm dụng tình dục hoặc có quan hệ tình dục sớm:

* Tâm trạng bất ổn, có biểu hiện lo lắng, nhất là khi chỉ có một mình, thậm chí hoảng lcạn, muốn che dấu điều gì bí ẩn.

* Các em có thể lặp lại những gì đã trải qua, những điều đã chứng kiến. Những hành vi thường thấy là tự kích thích, cọ sát bộ phận sinh dục vào đồ đạc, quan tâm đến những chủ đề về tình dục.

Câu 41. Khi biết con bị xâm hại tình dục cha mẹ nên xử lí như thế nào?

Khi biết con bị xâm hại tình dục:

* Cha mẹ cần bình tĩnh giải quyết sự việc, không để xảy ra những hậu quả xấu hơn. Hãy nghĩ đến những người tin cậy để tìm sự giúp đỡ như ông bà, cô dì, giáo viên, bác sĩ, công an, cán bộ tư vấn.

* Cha mẹ cần trấn an tinh thần, động viên, an ủi: Không ai ghét bỏ con, con không phải là người xấu trong việc này. Tập trung vào học tập hoặc việc làm hàng ngày và vui chơi giải trí, đó là cách tốt nhất để quên đi việc đã xảy ra và lấy lại thăng bằng cho mình. Không để xảy ra xung đột trong gia đình vì sẽ làm tổn thương con nhiều hơn.

* Cha mẹ giúp con phục hồi ngay sức khoẻ cho con, đưa con đến trung tâm y tế hoặc bệnh viện để kiềm tra, xác định tình trang thương tích và chữa trị kịp thời, đặc biệt quan tâm chăm sóc, giám sát con cho đến khi con trở lại bình thường.

* Gia đình có quyền giữ bí mật, nhưng tốt hơn là tố giác sự việc với chính quyền, công an, toà án để xử lí kẻ phạm tội. Nhất là khi đã có nhiều người biết sự việc thì kiên quyết không thoả hiệp với kẻ phạm tội như nhận tiền hoặc vật chất của kẻ đó để im lặng.

* Xử lý kẻ phạm tội là một trong những yếu tố để giải toả tâm lí cho con và ngăn ngừa tội phạm.

Câu 42. Cha mẹ cần dặn con những gì để đề phòng bị xâm hại tình dục?

Bị xâm hại tình dục không phải là biểu hiện do quan hệ giới tính không lành mạnh của VTN, mà chính các em là nạn nhân đáng tiếc. Tuy nhiên khi đã bị lạm dụng tình dục, rất có thể nạn nhân trở nên hận đời, muốn trả thù đời, hoặc có suy nghĩ tiêu cực cho rằng cuộc đời mình như vậy đã hết, do đó sẽ có những hành vi đáng tiếc như: Sống phóng đãng, lạm dụng xâm hại người khác…Do đó việc phòng ngừa cho VTN không bị xâm hại tình dục vừa là để bảo vệ con, vừa là giáo dục phòng ngừa, giúp hình thành quan hệ giới tính lành mạnh.

Cha mẹ cần dành thời gian để quan tâm đến con và dặn con những điều sau để đề phòng bị xâm hại tình dục:

* Dặn dò để các em không nhận quà của người lớn khi không có lí do;

* Từ chối sự giúp đỡ của người lạ mặt;

* Giữ khoảng cách đủ xa để người lạ không thể đụng chạm đến mình;

* Tránh xa ào tình huống bất lợi như đến nơi vắng vẻ, tối tăm;

* Tránh xa ào người đáng ngờ;

* Không ở trong phòng một mình với người lạ;

* Mặc kín đáo tránh khêu gợi dục vọng của người tiếp xúc;

* Hướng dẫn các em có khả năng nhận biết và kỹ năng thoát khỏi các tình huống nguy hiểm.

Cha mẹ giải thích cho con hiểu khi gặp tình huống có nguy cơ bị xâm hại cần nói "không" hay "trốn chạy" hoặc "thét lên" và kiên quyết thoát khỏi tình huống nguy hiểm. Sau đó tìm người tin cậy giúp đỡ và cần kể lại chuyện xảy ra cho người khác nghe.

Câu 43. Thế nào là kết hôn sớm?

Kết hôn sớm là kết hôn ở tuổi VTN, kết hôn khi đang còn đi học, kết hôn trước tuổi luật pháp cho phép (Luật Hôn nhân và gia đình ở Việt Nam cho phép tuổi kết hôn của nam giới là 20 và nữ giới là 18), . . .

Câu 44. Kết hôn sớm có những ảnh hưởng như thế nào?

Nếu bước vào cuộc sống gia đình quá sớm các em sẽ phải đối diện với những vấn đề sau:

* Không có cơ hội được tiếp tục học tập và làm việc: Kết hôn sớm có thể sẽ khiến các em phải nghỉ học hoặc gặp rất nhiều khó khăn trong công việc bởi vì các em sẽ phải đối diện với những lo toan của cuộc sống gia đình, đặc biệt là rất bận bịu với việc chăm em bé. Chính nhược điểm rất khó khăn để khắc phục này sẽ khiến cơ hội học tập, sự nghiệp tương lai của các em bị kìm hãm và sức khoẻ bị xuống dốc.

* Dễ xảy ra những mâu thuẫn: Khi chưa nhận thức được đầy đủ về trách nhiệm làm vợ, làm mẹ, làm cha, làm con đối với gia đình mới các em sẽ rất dễ bị stress. Từ đó những mâu thuẫn sẽ nảy sinh nhiều hơn, những va chạm bởi thế cũng thường xuyên hơn. Điều này khiến các em đau đầu và già trước tuổi.

nghĩ về cuộc sống mới của các em. Bởi vì họ chưa tin tưởng các em có thể đủ sức gánh vác với cuộc sống đầy những lo toan và trách nhiệm nặng nề này.

Làm mẹ trẻ khi cơ thể phát triển chưa đấy đủ là nguyên nhân dẫn đến đẻ non, đẻ nhẹ cân (trẻ sinh ra dưới 2,500g) trẻ dễ mắc các bệnh và thường bị tử vong trước 1 tuổi. Tỷ lệ tử vong của các bà mẹ dưới 18 tuổi cao gấp đôi so với tỷ lệ tử vong của các bà mẹ từ 20 - 24 tuổi.

Câu 45. Có những nguyên nhân nào dẫn đến kết hôn sớm?

Nguyên nhân dẫn đến kết hôn sớm là do:

* Thiếu hiểu biết về Luật Hôn nhân và Gia đình .

* Nhu cầu có thêm nhân lực để lao động sản xuất (ở các vùng nông thôn)

hoặc do cha mẹ ép đặt, bắt buộc.

* Phong tục tập quán lạc hậu.

* Các em thiếu thông tin, kiến thức về SKSS VTN, SKTĐ hoặc có nhưng không đầy đủ, thiếu chính xác dẫn đến lỡ có thai ngoài ý muốn nên phải kết hôn ở tuổi VTN.

* Sự phối hợp giáo dục giữa nhà trường, gia đình và tổ chức thanh niên thiếu chặt chẽ và đồng bộ.

* Xã hội, cộng đồng chưa thật sự quan tâm tạo mọi cơ hội cho các em được học tập, vui chơi, giải trí, xây nghiệp, lập nghiệp ổn định.

Câu 46. Làm thế nào để phòng ngừa kết hôn sớm?

Để phòng ngừa kết hôn sớm ở lứa tuổi VTN, cha mẹ cần:

* Thông tin đầy đủ, chính xác cho các em về SSKSS, SKTD đề các em phòng tránh được hậu quả đáng tiếc có thể xẩy ra như có thai ngoài ý muốn.

* Các thành viên trong gia đình nắm vững những nội dung cơ bản của Luật Hôn nhân và Gia đình.

* Gia đình thường xuyên phối hợp với nhà trường và các tổ chức xã hội thống nhất về giáo dục tình bạn, tình yêu, hôn nhân và hạnh phúc gia đình cho VTN. Đồng thời tạo điều kiện

để các em tham gia các hoạt động vui chơi, giải trí lành mạnh ở nhà trường và ở địa bàn dân cư.

* Tăng cường nhận thức cho những cha mẹ, ông bà còn cổ hủ, lạc hậu và những gia đình vi phạm luật hôn nhân và gia đình. Gia đình cam kết không vi phạm tuổi kết hôn theo Luật Hôn nhân và Gia đình.

* Rút kinh nghiệm bài học:

………………………………………………………………………………………………

Tuần:……….. Ngày……… tháng………năm………

Ngày soạn:….

Ngày dạy:……

Tiết số: ………

BÀI 66: ÔN TẬP HỌC KÌ II

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Hệ thống hoá kiến thức đã học trong học kì II.

Nắm chắc kiến thức cơ bản trong chương trình sinh học lớp 8.

2. Kỹ năng: Rèn kỹ năng :

Kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tế, nối kết kiến thức.

Tư duy tổng hợp khái quát hoá.

Hoạt động nhóm .

3. Thái độ:

Giáo dục ý thức học tập.

4. Năng lực:

Năng lực tư duy sáng tạo, tự học, tự giải quyết vấn đề

Năng lực phản hồi, lắng nghe tích cực, hợp tác trong quá trình thảo luận.

II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

Tranh 1 số hệ cơ quan - cơ thế điều hoà bằng thần kinh, thể dịch.

Tranh tế bào, bảng phụ ghi đáp án.

III. HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :

1. Ổn định tổ chức

2. Kiểm tra.

3. Bài mới

a. Khởi động:

- Mục tiêu: Tạo tình huống/vấn đề học tập mà HS chưa thể giải quyết được ngay...kích thích nhu cầu tìm hiểu, khám phá kiến thức mới.

b. Hình thành kiến thức:

- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra ở HĐ Khởi động.

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

Hoạt động 1 :

Mục tiêu: Gv yêu cầu các nhóm hoàn thành bảng 66.1 và 66.2 SGK

1. Các cơ quan bài tiết và sự tạo thành nước tiểu của thận.

- Gv yêu cầu các nhóm hoàn thành bảng 66.1 và 66.2 SGK.

- Gv theo dõi, bổ sung và công bố đáp án (treo bảng phụ ghi đáp án ).

- HS thảo luận theo nhóm để thống nhất nội dung điền bảng và cử đại diện báo cáo kết quả điền bảng của nhóm.

- Dưới sự hướng dẫn của Gv, cả lớp cùng xây dựng đáp án chung.

Hoạt động 2 :

Mục tiêu: Gv yêu cầu các nhóm hoàn thành bảng 66.3 SGK

2. Cấu tạo và chức năng của da:

- Gv yêu cầu các nhóm hoàn thành bảng 66.3 SGK.

- Gv theo dõi, bổ sung và công bố đáp án (treo bảng phụ ghi đáp án).

- Hs thảo luận nhóm và thống nhất nội dung điền bảng và cử đại diện báo cáo kết quả.

- Dưới sự hướng dẫn của Gv, cả lớp cùng xây dựng đáp án chung.

Hoạt động 3 :

SGK.

3. Cấu tạo và chức năng của các bộ phận thần kinh:

- Gv yêu cầu hoàn thành bảng 66.4 SGK.

- gv theo dõi, nhận xét, bổ sung và nêu đáp án (treo bảng phụ ghi đáp án).

- HS thảo luận nhóm và thống nhất đáp án điền bảng.

- Dưới sự hướng dẫn của Gv cả lớp cùng xây dựng đáp án chung.

Hoạt động 4 :

Mục tiêu: Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.5 SGK

4. Hệ thần kinh sinh dưỡng và các cơ quan phân tích quan trọng:

- Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.5 SGK.

- Gv theo dõi, nhận xét, bổ sung và nêu đáp án (treo bảng phụ ghi đáp án).

- HS trao đổi nhóm và thống nhất đáp án điền bảng. Dưới sự hướng dẫn của Gv, cả lớp cùng xây dựng đáp án đúng.

Hoạt động 5 :

Mục tiêu: Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.7 SGK.

5. Chức năng của các thành phần cấu tạo mắt và tai:

- Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.7 SGK.

- Gv theo dõi, nhận xét, bổ sung và nêu đáp án ( treo bảng phụ ghi đáp án).

- HS thảo luận nhóm thống nhất nội dung điền bảng.

- Dưới sự hướng dẫn của Gv, cả lớp cùng xây dựng đáp án chung.

Hoạt động 6 :

Mục tiêu: Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.8 SGK

6. Các tuyến nội tiết:

- Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng 66.8 SGK.

- Gv theo dõi, nhận xét, bổ sung và nêu đáp án (treo bảng phụ ghi đáp án ).

- HS trao đổi nhóm thống nhất nội dung điền bảng.

- Dưới sự hướng dẫn của Gv, cả lớp cùng xây dựng đáp án chung.

4. Củng cố

- Mục tiêu: Giúp HS hoàn thiện KT vừa lĩnh hội được.

Gv nhắc lại các kiến thức cơ bản trong học kì II.

HS giải 1 số câu hỏi trong 212 SGK.

5. Vận dụng, mở rộng:

- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra ở HĐ Khởi động.

6. Hướng dẫn về nhà

Học bài theo nội dung đã ôn tập.

Chuẩn bị thi HK II.

* Rút kinh nghiệm bài học:

………………………………………………………………………………………………

Tuần:……….. Ngày……… tháng………năm………

Ngày soạn:….

Ngày dạy:……

Tiết số: ………

KIỂM TRA HỌC KÌ II

I. MỤC TIÊU.

1. Kiến thức:

-Củng cố kiến thức đã học trong học kì II.

-Nắm chắc kiến thức cơ bản trong chương trình sinh học lớp 8.

2. Kĩ năng:

Có kĩ năng vận dụng kiến thức đã học vào thực tế.

3. Thái độ:

-GD ý thức trung thực, nghiêm túc.

Trọng tâm: Hệ thống hóa kiến thức đã học chương trình sinh học lớp 8

II. CHUẨN BỊ

- Giáo viên: chuẩn bị đề kiểm tra.

- Học sinh: Ôn tập kiến thức.

III. TIẾN TRÌNH.

1. Ổn định tổ chức.

2. Kiểm tra.

a.Ma trận

Tên chủ đề	Nhận biết		Thông hiểu		Vận dụng thấp		Vận dụng cao
	TN	TL	TN	TL	TN	TL	TN	TL
Chương 7 3 tiết	Cấu tạo chức năng của HBT		Vệ sinh HBT nước tiểu
10%= 1đ	50%=0,5đ		50%=0,5đ
Chương 8 2 tiết	Chức năng của da		Cấu tạo của da
10%=1đ	50%=0,5đ		50%=0,5đ
Chương 9 12 tiết	Cấu tạo của HTK			Chức năng thu nhận sóng âm Phản xạ có điều kiện là gì		Biện pháp vệ sinh tai Cho ví dụ
45%=4,5đ	11%=0,5đ			55=2,5đ		34%=1,5đ
Chương 10 5 tiết	Chức năng nội tiết			Chức năng của tuyến giáp		Vì sao tuyến yên là tuyến nội tiết quan trọng nhất
25%=2đ	0,5đ=20%			40%=1đ		40%=1đ		`
Chương 11 4 tiết				Trình bày các nguyên tắc tránh thai
10%=1 đ				100%=1đ
Tổng cộng : 26 tiết Số câu Số điểm 100%= 10đ	4 câu 2đ		2 câu 1đ	4 câu 4,5d		3 câu 2,5đ

b.Đề bài

I.TRẮC NGHIỆM (3 điểm)

1.Hệ bài tiết nước tiểu gồm :

a.Thận, cầu thận,nang cầu thận,bóng đái b.Thận, ống đái,nang cầu thận, bóng đái

c.Thận, cầu thận, ống dẫn nước tiểu,bóng đái d.Thận, ống đái,ống dẫn nước tiểu, bóng đái

2-Nhịn đi tiểu lâu có hại vì:

a.Dễ tạo sỏi, hạn chế hình thành nước tiểu liên tục và có thể gây viêm bóng đái.

b.Dễ tạo sỏi thận và hạn chế hình thành nước tiểu liên tục.

c.Dễ tạo sỏi và có thể gây viêm bóng đái.

d.Hạn chế hình thành nước tiểu liên tục và có thể gây viêm bóng đái.

3- Các chức năng của da là :

a.Bảo vệ, cảm giác và vận động

b.Bảo vệ, điều hòa thân nhiệt và vận động

c.Bảo vệ , cảm giác, điều hòa thân nhiệt và bài tiết

d.Bảo vệ, vận động, điều hòa thân nhiệt và bài tiết

4.Cấu tạo của da gồm :

a.Lớp biểu bì, lớp bì và lớp cơ. b.Lớp biểu bì, lớp mỡ dưới da và lớp cơ.

c.Lớp bì, lớp mỡ dưới da và lớp cơ d.Lớp biểu bì, lớp bì và lớp mỡ dưới da.

5.Cơ quan điều hòa và phối hợp các hoạt động phức tạp của cơ thể là:

a.Trụ não b. Tiểu não c.Não trung gian d. Đại não

6- Chức năng nội tiết của tuyến tụy là:

a.Tiết glucagon, biến glicogen thành glucozo và dich tụy đổ vào tá tràng

b.Nếu đường huyết cao sẽ tiết Isulin, biến glucozo thành glicogenvaf dich tụy đổ vào tá tràng

c.Nếu đường huyết thấp sẽ tiết glucagonbieens glicogen thành glucozovà nếu đường huyết cao sẽ tiết Isulin, biến glucozo thành glicogen

d.Tiết Isulin, biến glucozo thành glicogen, tiết glucagon, biến glicogen thành glucozo và dịch tụy đổ vào tá tràng

II. TỰ LUẬN (7 điểm)

1. Chức năng thu nhận sóng âm? Biện pháp vệ sinh tai? (2,5 đ)

2. Phản xạ có điều kiện là gì ? Cho ví dụ (1,5đ)

3. Chức năng của tuyến giáp ? Vì sao tuyến yên là tuyến nội tiết quan trọng nhất? (2đ)

4. Trình bày các nguyên tắc tránh thai? 1đ

ĐÁP ÁN

I. Trắc Nghiệm : Mỗi câu đúng chấm 0,5đ

Câu

1

2

3

4

5

6

Đáp án

A

D

C

D

B

II .Tự luận 7đ

Câu 1

-Chức năng thu nhận sóng âm (1,5đ) Nội dịch

Sóng âm màng nhĩ chuỗi xương tai cửa bầu dục cơ quan coocti vùng thính giác Ngoại dịch

-Biện pháp vệ sinh tai: (1đ)

+ Rửa tai bằng tăm bông

+ Trẻ em giữ vệ sinh tránh viêm họng

+ Tránh tiếng ồn

Câu 2

Phản xạ CĐK là PX được hình thành trong đời sống cá thể, kết quả của học tập rèn luyện (1đ)

VD Đi nắng phải đội mũ (0,5đ)

Câu 3

- Chức năng tuyến giáp

+ Có vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa vật chất và năng lượng của cơ thể (0,5đ)

+ Tuyến giáp cùng với tuyến cận giáp có vai trò điều hòa trao đổi Canxi và Phootpho trong máu (0,5đ)

- Vì sao tuyến yên là tuyến quan trọng nhất:

- Vì tuyến yên tiết các hoocmon kích thích hoạt động của các tuyến nội tiết khác (1đ)

Câu 4

-Các nguyên tắc tránh thai: (1đ)

+ Ngăn trứng chín và rụng

+ Tránh không để tinh trùng gặp trứng.

+ Chống sự làm tổ của trứng đã thụ tinh

4. Hướng dẫn về nhà:

- Ôn tập lại nội dung chương trình sinh học 8

* Rút kinh nghiệm bài học:

…………………………………………………………………………………………………

Tuần:……….. Ngày……… tháng………năm………

Ngày soạn:….

Ngày dạy:……

Tiết số: ………

BÀI TẬP

I. MỤC TIÊU.

1. Kiến thức:

-Củng cố và khắc sâu các kiến thức đã học

-Chữa một số bài tập trong vở bài tập sinh học 8 – NXBGD 2006

2. Kĩ năng:

-Rèn kĩ năng tư duy, tổng hợp, so sánh.

-Kĩ năng hoạt động nhóm

3. Thái độ:

-Giáo dục lòng yêu thích học tập bộ môn

4. Năng lực:

-Năng lực tư duy sáng tạo, tự học, tự giải quyết vấn đề

-Năng lực phản hồi, lắng nghe tích cực, hợp tác trong quá trình thảo luận.

II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

- GV: bảng phụ

- HS: Vở bài tập sinh học 8

III. HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC

1. Ổn định tổ chức

2. Kiểm tra.

3. Bài mới

a. Khởi động:

- Mục tiêu: Tạo tình huống/vấn đề học tập mà HS chưa thể giải quyết được ngay...kích thích nhu cầu tìm hiểu, khám phá kiến thức mới.

GV kiểm tra sự chuẩn bị của hs.

b. Hình thành kiến thức:

- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra ở HĐ Khởi động.

Câu 1: Lập bảng so sánh cấu tạo và chức năng của trụ não, não trung gian, tiểu não?

Các bộ phận

Đặc điểm

Trụ não

Não trung gian

Tiểu não

Cấu tạo

- Gồm: hành não, cầu não, não giữa.

- Chất trắng ở ngoài.

- Chất xám là các nhân xám

- Gồm: đồi thị và vùng dưới đồi thị.

- đồi thị và nhân xám vùng dưới đồi thị là chất xám

- Chất xám nằm ngoài

- Chất trắng là đường dẫn truyền liên hệ tiểu não với phần khác của hệ thần kinh

Chức năng

- Điều khiển hoạt động của các cơ quan dinh dưỡng: tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa

- Điều khiển quá trình trao đổi chất và điều hòa thân nhiệt

- Điều hòa và phối hợp các cử động phức tạp

Câu 2: Trên 1 con ếch đã mổ để nghiên cứu rễ tủy, em Quang đã vô ý thúc mũi kéo làm đứt 1 số rễ. Bằng cách nào em có thể phát hiện rễ nào còn, rễ nào mất

Trả lời:

- Lần lượt kích thích mạnh từng chi sau. Nếu không thấy co chi nào thì chắc chắn rễ sau bên đó đã bị đứt.

Câu 3: Nêu rõ các đặc điểm cấu tạo và chức năng của đại não người, chứng tỏ sự tiến hóa của người so với các động vật khác thuộc lớp thú?

Trả lời:

Khối lượng não so với cơ thể ở người lớn hơn so với các động vật thuộc lớp thú.

Vỏ não có nhiều khe và rãnh làm tăng bề mặt chứa các nơron.

Ở người có các trung khu: nói, viết, hiểu tiếng nói, hiểu chữ viết mà động vật không có.

Câu 4: Thử trình bày bằng sơ đồ quá trình điều hòa lượng đường trong máu, đảm bảo glucôzơ giữ ở mức ổn định nhờ các hoocmôn tuyến tụy?

(+) kích thích (-) ức chế.

Khi đường huyết tăng Khi đường huyết giảm

(sau bữa ăn) (xa bữa ăn, lúc cơ thể hoạt

(+) (+)

Insulin Glucagôn

Glucôzơ glicôgen Gucôzơ

đường huyết giảm Đường huyết tăng

đến mức bình thường đến mức bình thường

Câu 5: giải thích vì sao người say rượu thường có biểu hiện chân nam đá chân chiêu trong lúc đi ?

Trả lời: người say rượu có biểu hiện chân nam đá chân chiêu trong lúc đi là do rượu đã ngăn cản, ức chế sự dẫn truyền qua xinap giữa các tế bào có liên quan đến tiểu não khiến sự phối hợp các hoạt động phức tạp và giữ thăng bằng cho cơ thể bị ảnh hưởng.

Câu 6: Vì sao ta có thể xác định được âm phát ra từ bên phải hay bên trái?

Trả lời: Ta có thể xác định được nguồn âm ở phía bên nào (phải hay trái) là nhờ nghe bằng hai tai: nếu ở bên phải thì sóng âm truyền đến tai phải trước tai trái và ngược lại.

4. Củng cố:

- Mục tiêu: Giúp HS hoàn thiện KT vừa lĩnh hội được.

Giáo viên đánh giá, nhận xét và cho điểm những nhóm làm tốt

5. Vận dụng, mở rộng:

- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra ở HĐ Khởi động.

6. Hướng dẫn về nhà:

- Ôn tập kiến thức các chương X, XI

* Rút kinh nghiệm bài học:

…………………………………………………………………………………………………

Giáo Án Sinh Học 8 Cả Năm Phương Pháp Mới 5 Bước Hoạt Động Phát Triển Năng Lực

6 giây trước

Xem tiếp toàn bộ tài liệu