Câu 2.( 0,5 điểm ) Hãy chỉ ra những dẫn chứng trong đoạn văn sau : Nếu không có những giờ ngồi kiên trì từ ngày này qua ngày khác trong phòng suốt nhiều năm liền của những con người bền bỉ cống hiến như thế, chúng ta đã không có Hesman, One Piece, Sherlock Holmes, Tarzan, Doraemon. Không có sự bền bỉ, sẽ không có bất cứ thứ gì vĩ đại được sinh ra trên đời. Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác. Nếu không có những giờ kiên tâm hy sinh thầm lặng hay nhẫn nại làm việc của con người, nhân loại sẽ tổn thất biết bao.

Câu 3 (1,0 điểm). Em hiểu thế nào về câu văn: Cây kiên nhẫn đắng chát nhưng quả nó rất ngọt.

Câu 3 (1,0 điểm). Hãy cho biết hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong câu văn: Không có sự bền bỉ, sẽ không có bất cứ thứ gì vĩ đại được sinh ra trên đời. Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác.

Câu 4 (1,0 điểm). Qua đoạn trích trên, tác giả gửi gắm đến chúng ta những thông điệp gì?

PHẦN II : VIẾT ( 6,0 ĐIỂM )

Câu 1 ( 2, 0 điểm ) Viết đoạn văn khoảng 200 chữ nêu cảm nghĩ về bài thơ Lời ru con của Nguyễn Lãm Thắng. ( 2, 0 điểm )

À ơi! con mẹ ngủ ngoan

Con chim sâu nhỏ hót vang sau vườn

Đung đưa cành bưởi toả hương

Con ong chăm chỉ lên đường tìm hoa

…

À ơi cái ngủ rất nồng

Cha đi cắt cỏ trên đồng chang chang

Vai cha quảy gánh gian nan

Hình như ngoài ngõ cha đang bước về

(Trích Lời ru con, Nguyễn Lãm Thắng)

1998, là giảng viên Khoa Ngữ văn Trường ĐH Sư phạm Huế, hội viên Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế, trưởng Gia đình Áo trắng Huế. Ngoài sử dụng tên Nguyễn Lãm Thắng làm bút danh, anh còn có các bút danh danh khác là Lãm Thắng, Lam Thuỵ và các bút danh viết cho thiếu nhi: Nguyễn Trần Bảo Nghi, Du Lãm, Nhật Quang...

- Giải thưởng báo Mực tím (Gửi tới yêu thương) năm 2003

- Giải thưởng Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế 2007

Có thơ đăng ở nhiều tạp chí trung ương và địa phương: Kiến thức ngày nay, Nhân dân, Sông Hương, Tuổi trẻ, Tài hoa trẻ, Áo trắng, Nữ sinh,…

Câu 2 : ( 4,0 điểm) : Mạng xã hội là trang cung cấp và lan truyền thông tin rộng rãi nhanh nhất thế giới hiện nay. Nhiều cá nhân trơe nen nổi tiếng nhờ vào mạng xã hội. Nhưng mạng xã hội có an toàn không. Em hãy viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề trên

ĐÁP ÁN- BIỂU ĐIỂM

PHẦN I: ĐỌC HIỂU

Câu	Đáp án	Điểm
1	Điều cơ bản làm nên thành công của con người là sự bền bỉ.	0,5
2	- Hesman, One Piece, Sherlock Holmes, Tarzan, Doraemon. -Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác.	0,5
3	-HS hiểu được ý nghĩa của câu nói: “Cây kiên nhẫn đắng chát” bởi quá trình kiên nhẫn để thực hiện điều gì đó sẽ không hề dễ dàng, sẽ có nhiều những vất vả, gian nan. Thế nhưng, “quả nó rất ngọt” bởi kết quả của những kiên nhẫn chính là những thành công hay những điều tốt đẹp trong cuộc sống. -HS hiểu được thông điệp của câu nói: Câu nói khuyên mỗi chúng ta hãy cố gắng, kiên trì để đạt được thành công/ để có được những điều tốt đẹp trong cuộc sống. Lưu ý: GK tự thống nhất học sinh chỉ cần nêu được ý hiểu về ý nghĩa của câu nói hay cần nêu được cả thông điệp của câu nói thì mới cho điểm tối đa.*	1,0
3	-Biện pháp tu từ +Liệt kê: Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay. -Hiệu quả nghệ thuật: +Tạo nhịp điệu cho câu văn; làm cho cách diễn đạt cụ thể, sinh động; gây ấnt ượng với người đọc, người nghe; cách lập luận logic, chặt chẽ, tăng sức thuyết phục. +Diễn tả đầy đủ, cụ thể, phong phú những phát minh/phát hiện vĩ đại của những con người đã bền bỉ tìm tòi, nghiên cứu, kiên trì cống hiến. Từ đó, làm sáng rõ giá trị của sự kiên trì, bền bỉ. +Thể hiện thái độ của tác giả: ngợi ca, đề cao sự kiên trì, bền bỉ; mong muốn mọi người rèn luyện ý chí, sự kiên trì trong cuộc sống. * Lưu ý: - GK tự thống nhất phương án cho điểm khi học sinh trả lời biện pháp tu từ liệt kê: “Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác” - Học sinh diễn đạt tương đương các ý về hiệu quả nghệ thuật vẫn cho điểm tối đa.	0,25 0,75
4	Những thông điệp gợi từ đoạn trích: - Kiên trì là một phẩm chất đáng quý, cần thiết với con người. - Muốn thành công thì cần phải bền bỉ, kiên trì cố gắng. - Sự kiên trì đã tạo ra nhiều thành quả giá trị với nhân loại. - Cần trân trọng, học hỏi những người có phẩm chất kiên trì. - Hãy kiên trì, nỗ lực trong học tập và cuộc sống. * Lưu ý: - Học sinh có thể có cách diễn đạt riêng hoặc đưa ra các thông điệp khác: giáo viên linh động chấm điểm dựa trên sự hợp lý, thuyết phục của câu trả lời.	1,0

PHẦN II : LÀM VĂN

Câu	Đáp án	Điểm
1	a.Xác định được yêu cầu hình thức và dung lượng đoạn văn ( khoảng 200 chữ). Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo hình thức diễn dịch, quy nạp, song song, phối hợp.	0,25
	b. Xác định nội dung : Cảm nghĩ về bài về bài thơ Lời ru con của Nguyễn Lãm Thắng	0,25
	c. Đề xuất hệ thống ý phù hợp làm rõ nội dung trọng tâm của bài thơ - Giới thiệu nhan đề, tác giả và cảm nghĩ chung về bài thơ - Trình bày cảm nghĩ về nét độc đáo của bài thơ trên hai phương diện nội dung và nghệ thuật + Về nội dung :Bài thơ mang tên *Lời ru con, được viết theo thể thơ lục bát giống như một bài hát ru quen thuộc, thân thương với những năm tháng ấu thơ, lời ru của mẹ đã đưa ta vào giấc ngủ, gợi lên sự gần gũi, gọi về trong trái tim ta bao kỉ niệm.. Bài thơ gợihình ảnh người mẹ đang hát ru, cảnh vật như đang chìm vào giấc ngủ bình yên thư thái.Cụm từ À ơi* mở đầu cho các khổ thơ tạo sự êm ái nhịp nhàng, như điệp khúc lời ru, như đang vỗ về, cưng nựng để đứa con chìm vào giấc ngủ ngon. Mẹ mong con ngủ ngoan để con mau lớn, để mẹ yên tâm làm việc. Trong lời ru của mẹ, những hình ảnh thân thuộc của làng quê hiện lên thật yên bình: Mọi vật chìm vào giấc ngủ, tiếng con chim sâu lảnh lót vang trong khu vườn xanh mát, mùi hương hoa bưởi tinh khiết, nồng nàng lan toả khắp không gian – mùi hương đặc trưng, thân thuộc của làng quê.. Những con ong chăm chỉ tìm hoa hút mật, không gian êm đềm, tĩnh lặng; cảnh vật gần gũi thân thương, tĩnh lặng… lời ru của mẹ vang lên dịu dàng, tha thiết, ngọt ngào…Lời ru cũng là lời nhắn nhủ, dạy bảo, tâm tình, khổ thơ thứ hai là hình ảnh người cha lam lũ, những vất vả trĩu nặng trên vai cha. Nhưng người cha bước về đầu ngõ không gợn chút buồn thương, mệt mỏi. Cha được về với đứa con thơ bước chân cha như nhẹ nhàng, quên hết mọi vất vả… vì tình yêu con là động lực, sức mạnh của cha. Cha chăm chỉ cần cù, vượt qua tất cả vì muốn mang về cho con cuộc sống êm ấm, những vụ mùa bội thu để con được vô tư ngủ những giấc ngon lành.Với chúng ta, lời ru không chỉ êm ái đưa trẻ thơ vào giấc ngủ, con ngủ ngon lành trong bồng bềnh câu hát, trong lời mẹ ru như dòng sữa ngọt ngào. Lời ru còn là những bài học đầu đời nuôi dưỡng tâm hồn mỗi chúng ta Lời ru nhắc con về hy sinh của cha, biết trân trọng, ghi nhớ tình yêu của mẹ. + Về nghệ thuật: Thơ ca là nghệ thuật ngôn từ, bài thơ hay không chỉ ở nội dung mà còn ở những sáng tạo nghệ thuật đặc sắc: - Thể thơ lục bát quen thuộc, giàu nhạc điệu, uyển chuyển… - Ngôn ngữ thơ giản dị, mộc mạc… mang âm điệu hát ru thân thuộc. - Hình ảnh thơ thân thuộc, gần gũi vừa bay bổng, mang nhiều liên tưởng. - Các biện pháp tu từ như nhân hoá, ẩn dụ góp một phần không nhỏ trong sự thành công của bài thơ.	0,75
	d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau : + Lựa chọn phương thức biểu đạt phù hợp +Trình bày rõ cảm nghĩ qua hệ thống ý + Sử dụng các hình thức trích dẫn , kết hợp phân tích , nhận xét, đánh giá, bộc lộ cảm nghĩ về bài thơ	0,25
	đ. Diễn đạt : Đảm bảo chuẩn chính tả , dùng từ, ngữ pháp, liên kết câu	0,25
	e. Sáng tạo : Thể hiện cảm nghĩ sâu sắc về bài thơ , có cách diễn đạt mới mẻ	0,25
2	Viết bài văn nghị luận xã hội về vấn đề cần giải quyết
	a.Xác đinh yêu cầu kiểu bài : Nghị luận xã hội	0,25
	b.Xác định đúng vấn đề nghị luận: Vấn đề sử dụng mạng xã hội	0,25
	c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề cần giải quyết - Xác định các ý của bài viết 1 .Giới thiệu vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm cá nhân về vấn đề 2.Triển khai vấn đề a.Giải thích khái niệm: Mạng xã hội là gì ? b.Thể hiện quan điểm của người viết về vấn đề theo các gợi ý sau -Thực trạng của vấn đề : Hiện nay, việc sử dụng mạng xã hội đang có xu hướng tăng lên và phổ biến ở mọi lứa tuổi nhất là giới trẻ - Nguyên nhân của thực trạng trên + Xã hội phát triển + Nhu cầu giao tiếp + Những lợi ích của mạng xã hội mang lại : Giúp chúng ta giao lưu, kết nối với bạn bè, người thân.- Nơi lưu giữ những khoảnh khắc đẹp trong cuộc đời.- Cập nhật thông tin nhanh hơn, bắt nhịp kịp với cuộc sống của xã hội và thế giới Giúp các bạn thể hiện bản thân, sáng tạo, phát triển, trở thành người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội. - Nhưng sử dụng mạng xã hội có thật sự an toàn ? +Sử dụng quá nhiều mạng xã hội gây ra nghiện, dẫn theo các hệ lụy là sức khỏe đi xuống: bệnh đến xương khớp, vai gáy, mắt. -+Các thông tin trên mạng xã hội đang được lan truyền quá nhanh, không có sự kiểm duyệt -> Giới trẻ không phân biệt được thật, giả, trở thành đối tượng dễ bị lôi kéo, dụ dỗ, kích động. + Các bạn trẻ chưa biết cách bảo mật thông tin cá nhân, các thông tin này có thể bị lộ gây nên nhiều phiền toái, mất mát. ngoài đời thực. - Sử dụng nhiều chiêu trò gây sốc, phản cảm để bản thân được nổi tiếng trên mạng xã hội - Mở rộng, trao đổi, đưa ra ý kiến trái chiều để phản bác có cái nhìn toàn diện - Đề xuất giải pháp có tính khả thi : +Cơ quan chức năng cần có các biện pháp kiểm duyệt thông tin trên mạng xã hội chặt chẽ hơn. + Mọi người cùng chung tay xây dựng mạng xã hội lành mạnh, có ích. Tẩy chay những người sử dụng chiêu trò để nổi tiếng. + Đặt ra quy định về thời gian sử dụng mạng xã hội chỉ khoảng 3-4 tiếng trong một ngày, thời gian khác tập trung vào cuộc sống của bản thân. Bài học nhận thức và hành động: +Mạng xã hội là công cụ giúp con người phát triển bản thân và kết nối với thế giới. + Cần phải biết sử dụng mạng xã hội đúng cách, đúng mực	1,0
	d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau : - Triển khai được các luận điểm để làm rõ quan điểm cá nhân - Lựa chọn được các thao tác lập luận , phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề phù hợp	1,5
	đ.Diễn đạt : đảm bảo chính tả, dùng từ, liên kết văn bản	0,25
	e. Sáng tao : Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề, có cách diễn đạt mới mẻ, văn phong độc đáo.	0,5
Tổng điểm		10

ĐỀ 31

ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10

NĂM HỌC 2025-2026

MÔN: NGỮ VĂN 9

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

I. PHẦN 1. ĐỌC HIỂU (4,0 ĐIỂM)

Đọc văn bản dưới đây và thực hiện các yêu cầu:

THU VỊNH - Nguyễn Khuyến

[…] Thu vịnh là nghĩa làm sao? Cứ xét nhóm từ này như một kết cấu độc lập thì có thể hiểu theo hai cách: Một là: vịnh mùa thu; hai là: làm thơ mùa thu. Xưa nay, nhiều người thường hiểu theo cách thứ nhất. Xét ra không đúng. Ấy là khi đặt nó vào hệ thống ba bài thơ thu: Thu điếu là câu cá mùa thu. Thu ẩm là uống rượu mùa thu, vậy thì Thu vịnh phải là làm thơ mùa thu. Ba việc làm khác nhau, ba tâm trạng khác nhau nhưng đều cùng dưới trời thu cả. Thu vịnh có tả cảnh mùa thu nhưng không phải vịnh mùa thu.

Câu 1- 2. Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao

Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu

Nền trời thu Xanh ngắt là xanh mà có chiều sâu. Mấy tầng cao tức là rất cao, tưởng như có nhiều lớp nhiều tầng. Trời thu không mây, xanh ngắt, thăm thẳm. Xanh ngắt đã gợi ra cái sâu, cái lắng, mấy tầng cao càng gợi ra cái lắng, cái sâu thêm.

Cần trúc chỉ cây tre mảnh khảnh uốn cong như cần câu hoặc cây măng chưa ra lá, ngọn còn in hình cần câu; Tre hay măng gì cũng được, miễn là có cái dáng thanh thanh, cong cong có duyên. Nền trời thu mà quy lại chỉ có màu xanh ngắt thì hàng tre cũng thu lại dáng cần trúc là phải, vậy mới hài hòa. Lơ phơ: không phải phất phơ mà đong đưa khẽ khẽ nhưng rõ nhất là thưa thớt mảnh khảnh, và như có gì bên trong. Gió hắt hiu: gió không mạnh nhưng không ra buồn, không như đìu hiu, và cũng như có gì bên trong.

Tất cả đều như có một mối cảm thông thầm, lặng sâu kín rất êm rất nhẹ, chừng như vi tế, rất khó nắm bắt. Xanh ngắt những mấy tầng cao thì mới càng ngắt xanh mấy tầng cao mà vẫn một màu xanh ngắt thì cái cao mới càng thăm thẳm. Cần trúc có gió hắt hiu thì mới lơ phơ, có cần trúc lơ phơ thì mới biết có gió hắt hiu. Cấu trúc có chút gió để đong đưa khe khẽ nhưng đong đưa cũng chỉ khe khẽ gần như đứng yên. Trên nền trời thu xanh thẳm lại im lìm mấy cần trúc mảnh khảnh, lơ phơ. Cái động của cần trúc càng tăng cái lặng thinh sâu thẳm của màu trời. Màu trời sâu thẳm, lặng thinh lại như dồn tất cả cái sâu lắng vào bên trong của một mình cần trúc, để cho nó vừa đủ đong đưa mà cũng vừa đủ đứng yên. Đó là nói cái động và cái tĩnh. Còn cái mênh mông của bầu trời mà không có cái lơ phơ vài ngọn uốn cong của cần trúc thì làm sao mà mông mênh? Và cái cần trúc khẳng kheo ấy không được bầu trời mênh mông làm nền thì làm sao tỏ hết được cái lơ phơ? Vậy hai câu đề thủy mạc hai nét cảnh thu, đơn sơ thanh thoát, nhưng là cảnh thu nhịp nhàng với tâm hồn tác giả: cảnh thu làm thơ. Trong đó, mọi chi tiết, màu sắc, đường nét, cử động đều hài hòa, giao cảm với nhau thành một nỗi niềm gì đó, sâu lắng, vi tế lặn vào bên trong, nhưng lại có sức ngân man mác. Nói trời thu nhưng đã là hồn thu […]

(Lê Trí Viễn – in trong Những bài giảng văn chọn lọc, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, năm 1998)

Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể loại của văn bản.

Câu 2 (0,5 điểm). Văn bản trên bàn về vấn đề gì?

Câu 3. (1,0 điểm). Phân tích tác dụng của việc kết hợp giữa cách trình bày vấn đề khách quan và chủ quan trong đoạn văn in đậm ở văn bản.

Câu 4 (1,0 điểm). Chỉ ra và phân tích tác dụng của câu hỏi tu từ trong đoạn văn sau:

Còn cái mênh mông của bầu trời mà không có cái lơ phơ vài ngọn uốn cong của cần trúc thì làm sao mà mông mênh? Và cái cần trúc khẳng kheo ấy không được bầu trời mênh mông làm nền thì làm sao tỏ hết được cái lơ phơ?

Câu 5 (1,0 điểm). Trong văn bản, em thích bằng chứng, lí lẽ nào? Vì sao?

II. PHẦN 2. ĐỌC HIỂU (6,0 ĐIỂM)

Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nghĩ của em về hai câu thực trong bài Thu vịnh (Nguyễn Khuyến)

Nước biếc trông như từng khói phủ

Song thưa để mặc bóng trăng vào.

Câu 2 (4,0 điểm).

Viết bài văn nghị luận bàn về giải pháp giúp các bạn trẻ tăng cường sự kết nối và giao cảm với thiên nhiên.

ĐÁP ÁN - HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN

(Hướng dẫn chấm có 04 trang)

Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của Đáp án - Hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh chỉ quan tâm ý mà cho điểm một cách đơn thuần. Do đặc trưng của môn Ngữ văn, tính chất cụ thể của đề thi và đặc điểm của kì thi Tuyển sinh vào lớp 10 THPT; trên cơ sở bám sát biểu điểm và từng bài làm cụ thể của học sinh, giám khảo chủ động, linh hoạt trong vận dụng tiêu chí cho điểm. Tôn trọng và khuyến khích những bài làm sáng tạo, độc đáo, giàu cảm xúc.

Trong trường hợp thí sinh tổ chức bài làm theo cách riêng nhưng vẫn đáp ứng được yêu cầu cơ bản của đáp án thì vẫn cho điểm như Đáp án - Hướng dẫn chấm. Điểm từng câu không làm tròn. Điểm bài thi bằng tổng điểm các câu, không làm tròn.

B. ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM

Phần	Câu	Nội dung	Điểm
I		ĐỌC HIỂU	4,0
	1	Xác định thể loại của văn bản: văn bản nghị luận văn học	0,5
	2	- Văn bản bàn về cảnh thu, hồn thu và tình thu trong hai câu đề bài thơ Thu vịnh của Nguyễn Khuyến.	0,5
	3	- Cách trình bày vấn đề khách quan: Trích dẫn hai câu đề của bài thơ *Thu vịnh,* nêu ý nghĩa của các cụm từ trích dẫn từ câu thơ **“xanh ngắt”, “mấy tầng cao”, “cần trúc”, “lơ phơ”, “gió hắt hiu” - Cách trình bày vấn đề chủ quan: những cụm từ, câu văn thể hiện tình cảm, thái độ của người viết: +, Xanh ngắt đã gợi ra cái sâu, cái lắng, mấy tầng cao càng gợi ra cái lắng, cái sâu thêm. +, Nền trời thu mà quy lại chỉ có màu xanh ngắt thì hàng tre cũng thu lại dáng cần trúc là phải, vậy mới hài hòa. +, và như có gì bên trong. +, và cũng như có gì bên trong. - Nhận xét:** Cách kết hợp này làm tăng sức thuyết phục của văn bản, vừa đảm bảo tính khách quan, chính xác, chân thực của các bằng chứng (thông qua cách trình bày vấn đề khách quan), vừa thể hiện tình cảm, đánh giá của người viết trong văn bản (thông qua cách trình bày vấn đề chủ quan).	0,25 0,5 0.25
	4	- Biện pháp đặt câu hỏi tu từ: thì làm sao mà mông mênh? làm sao tỏ hết được cái lơ phơ? - Tác dụng: + Bày tỏ cảm xúc của người viết. Khơi gợi suy nghĩ cho người đọc. + Tạo âm điệu tha thiết, ấn tượng.	1,0
	5	bản và phân tích lí lẽ, bằng chứng đó. Chẳng hạn: - Chọn lí lẽ: Cần trúc có gió hắt hiu thì mới lơ phơ, có cần trúc lơ phơ thì mới biết có gió hắt hiu. Cấu trúc có chút gió để đong đưa khe khẽ nhưng đong đưa cũng chỉ khe khẽ gần như đứng yên. Lí lẽ này là một phát hiện thú vị của người viết, nhận ra mối giao cảm giữa cần trúc và gió. Cảnh vật vì thế có hồn. - Chọn bằng chứng: Các bằng chứng dẫn ra từ các câu thơ của bài thơ “cần trúc”, “lơ thơ”, “gió hắt hiu” vì các bằng chứng cho thấy tài năng sử dụng ngôn ngữ, sự tinh tế cảm nhận cảnh vật của nhà thơ Nguyễn Khuyến.	1,0
II		LÀM VĂN	6,0
	1	Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nghĩ của em về hai câu thực trong bài Thu vịnh (Nguyễn Khuyến): Nước biếc trông như từng khói phủ Song thưa để mặc bóng trong vào	2,0
		a. Xác định được yêu cầu về hình thức và dung lượng đoạn văn: Xác định được yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, song song, phối hợp.	0,25
		b. Xác định đúng yêu cầu về nội dung: Xác định đúng nội dung đoạn văn: trình bày cảm nghĩ của em về hai câu thực trong bài Thu vịnh (Nguyễn Khuyến)	0,25
		c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp làm rõ nội dung trọng tâm của đoạn văn: * Xác định được các ý phù hợp để tập trung làm rõ nội dung đoạn văn, sau đây là một số gợi ý: - Yêu cầu nội dung: Mở đoạn: +, nêu tên tác phẩm, tác giả, cảm nghĩ chung +, Dùng ngôi thứ nhất/ Viết hoa/ Lùi đầu dòng Thân đoạn: +, Trình bày cảm nghĩ về một/ một vài nét độc đáo của hai câu thực: nước biếc, tầng khói phủ, bóng trăng vào,… +, Làm rõ tác dụng các đặc sắc nghệ thuật: dùng từ: “Trông như”, “để mặc”… Kết đoạn: +, Khẳng định lại cảm nghĩ, ý nghĩa câu thơ đối với bản thân +, Dùng dấu câu phù hợp để kết thúc đoạn văn - Yêu cầu hình thức: +, Không mắc lỗi chính tả, dùng từ và đặt câu * Sắp xếp được hệ thống các ý hợp lí theo đặc điểm bố cục của kiểu đoạn văn._	0,5
		d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Lựa chọn được phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai những nội dung đã xác định. - Trình bày rõ cảm nghĩ và hệ thống các ý. - Sử dụng đa dạng các hình thức trích dẫn; kết hợp phân tích với nhận xét, đánh giá và bộc lộ cảm nghĩ về bài thơ.	0,5
		đ. Diễn đạt Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn.	0,25
		e. Sáng tạo Thể hiện cảm nghĩ sâu sắc về bài thơ; có cách diễn đạt mới mẻ.	0,25
	2	Viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề: Giải pháp giúp các bạn trẻ tăng cường sự kết nối và giao cảm với thiên nhiên.	4,0
		a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài Xác định được yêu cầu của kiểu bài: nghị luận xã hội	0,25
		b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Giải pháp giúp các bạn trẻ tăng cường sự kết nối và giao cảm với thiên nhiên.	0,5
		c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài viết - Xác định được các ý của bài viết - Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận: Mở bài: Giới thiệu vấn đề nghị luận: Giải pháp giúp các bạn trẻ tăng cường sự kết nối và giao cảm với thiên nhiên và nêu khái quát quan điểm của cá nhân về vấn đề. Thân bài: Triển khai vấn đề nghị luận: * Giải thích vấn đề nghị luận: - Kết nối và giao cảm với thiên nhiên là gì? Là yêu quý, gần gũi, hòa hợp, cảm nhận vẻ đẹp của thiên nhiên. Thể hiện quan điểm của người viết về vấn đề nghị luận, có thể theo một số gợi ý sau: - Phân tích các khía cạnh của vấn đề: +, Việc thiếu kết nối, thiếu giao cảm với thiên nhiên đang trở thành một vấn đề ngày càng phổ biến ở nhiều học sinh hiện nay. Đó không còn chỉ là vấn đề cá nhân mà còn là vấn đề của xã hội. +, Nguyên nhân xuất phát từ những áp lực trong học tập, xã hội; thói quen trong sinh hoạt: Ít vận động, dành nhiều thời gian “ôm” điện thoại để “sống ảo” thay vì mở lòng, tương tác, giao cảm với thiên nhiên… chịu tác động tiêu cực về sức khỏe thể chất cũng như tâm thần, tăng nguy cơ trầm cảm... - Mở rộng, trao đổi với quan điểm trái chiều hoặc ý kiến khác để có cái nhìn toàn diện. - Đề xuất giải pháp khả thi và có tính thuyết phục: +, Dành thời gian để sống và cảm nhận vẻ đẹp của thiên nhiên. +, Tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ thiên nhiên như: giữ vệ sinh môi trường, sử dụng tiết kiệm năng lượng, trồng cây xanh, yêu quý động vật. +, Gia đình và nhà trường cần tạo cơ hội để học sinh có điều kiện gần gũi với thiên nhiên. Xây dựng Mái nhà xanh- Trường học xanh- Lớp học xanh*. +, Có nhiều hoạt động thiết thực nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về ý nghĩa, vai trò của lối sống gần gũi, chan hòa với thiên …; kêu gọi chung tay bảo vệ và phát triển thiên nhiên. +, Cần phê phán các cá nhân, các tổ chức có hành vi xấu: phá rừng, thải nước ô nhiễm, săn bắt động vật,… Kết bài: Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân.	1,0
		d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Triển khai được ít nhất hai luận điểm để làm rõ quan điểm của cá nhân. - Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận. - Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, bằng chứng tiêu biểu, phù hợp, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và bằng chứng. *Lưu ý:* Học sinh có thể trình bày suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.	1,5
		đ. Diễn đạt Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp Tiếng Việt, liên kết văn bản.	0,25
		e. Sáng tạo Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.	0,5
Tổng điểm			10,0

------------------- Hết -------------------

ĐỀ 32

ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10

NĂM HỌC 2025-2026

MÔN: NGỮ VĂN 9

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc văn bản sau:

(1) Sinh thời, Bác Hồ đã từng khuyên rằng: “Bất luận làm công việc gì cũng cần phải đọc. Người mới học chữ cần đọc để không mù lại, người làm công an cần đọc để nắm tình hình. Những người làm công việc chuyên môn cần phải đọc để nâng cao trình độ. Người làm quản lý lãnh đạo cần phải đọc để quản lý, lãnh đạo tốt hơn. Làm nhà báo, nhà văn lại càng phải đọc”. Tấm gương thích đọc sách, báo cùng những lời khuyên của Người, chính là lời nhắc nhở cho những người đang học tập, nghiên cứu và lao động trong nhiều lĩnh vực phải noi theo. (...)

(2) Phương pháp đọc sách, báo của Bác Hồ rất khoa học, vì muốn không mất thời gian đọc lại nhiều lần về thông tin đó, Bác ghi chép và phân loại các thông tin trong sách, báo hoặc sử dụng bút màu đánh dấu những nội dung trọng tâm. Trong tác phẩm “Hồi ký - Người là Hồ Chí Minh” của Hội Nhà văn xuất bản năm 1995, đề cập màu mực biểu thị quy định, như: “Gạch xanh là nói về chính trị, gạch đỏ là nói về chữ nghĩa”.

(3) Quan điểm thứ hai về cách đọc sách của Bác Hồ là phải suy nghĩ kỹ, không nhất thời tin tưởng một cách mù quáng; đọc phải nắm cốt lõi và cái thần của tác phẩm, đồng thời biết đánh giá ưu khuyết điểm; muốn làm được người đọc phải có kiến thức rộng cùng khả năng phân tích và tổng hợp. Trong tác phẩm “Hồ Chí Minh toàn tập, tập 5”, của Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, có đề cập đến quan điểm của Bác không đồng tình về việc “thuộc lòng từng câu, từng chữ, để đem lòe thiên hạ”.

(4) Thứ ba là Bác tán thành quan điểm của học giả Lê Quý Đôn: “Đọc sách không cần nhiều, đọc được một chữ đem áp dụng được một chữ, thế là được”. Với Bác là áp dụng những điều đã đọc vào thực tế cuộc sống rất quan trọng, bởi “dù xem được hàng ngàn quyển lý luận nếu không biết đem ra thực hành, thì khác nào cái hòm đựng sách”. Thực tế đã chứng minh cho chúng ta thấy rõ phương pháp đọc sách và vận dụng vào thực tế thông qua tác phẩm “Con đường dẫn tôi đến chủ nghĩa Mác- Lênin”, Bác Hồ viết: “Chính là do cố gắng vận dụng những lời dạy của Lênin nhưng vận dụng một cách có sáng tạo, phù hợp với thực tế Việt Nam ngày nay, mà chúng ta đã chiến đấu và giành được thắng lợi như các đồng chí đã biết”.

(Dẫn theo “Đọc sách theo tấm gương Bác Hồ”, Hồ Minh,

Báo Vĩnh Long online, số ra 23/05/2020)

Thực hiện yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:

Câu 1. (0,5 điểm) Xác định luận đề của văn bản trên.

Câu 2. (0,5 điểm) Để làm sáng tỏ luận đề, trong đoạn (4) tác giả đã triển khai luận điểm nào?

Câu 3. (1,0 điểm) Phân tích vai trò của bằng chứng được sử dụng trong đoạn (3).

Câu 4. (1,0 điểm) Em hiểu gì về thái độ của tác giả khi bàn về vấn đề trên?

Câu 5. (1,0 điểm) Bài học nào từ văn bản có ý nghĩa nhất đối với em? Vì sao?

II. PHẦN VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1. (2,0 điểm) Em hãy viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nghĩ về bài thơ “Bàn giao” của nhà thơ Vũ Quần Phương.

Rồi ông sẽ bàn giao cho cháu
Bàn giao gió heo may
Bàn giao góc phố
Có mùi ngô nướng bay

Ông sẽ chẳng bàn giao những tháng ngày vất vả
Sương muối đêm bay lạnh mặt người
Đất rung chuyển, xóm làng loạn lạc
Ngọn đèn mờ, mưa bụi rơi

Ông bàn giao tháng giêng hương bưởi
Cỏ mùa xuân xanh dưới gót giầy
Bàn giao những mặt người đẫm nắng
Đẫm yêu thương trên Trái đất này

Ông chỉ bàn giao một chút buồn
Ngậm ngùi một chút, chút cô đơn
Câu thơ vững gót làm người ấy ⁽¹⁾
Ông cũng bàn giao cho cháu luôn.

(Vũ Quần Phương⁽²⁾)

Chú thích

1. Ý thơ được lấy từ câu thơ “Cắn răng mà chịu đựng, vững gót để làm người”.

2. Vũ Quần Phương sinh ngày 8/9/1940, tên thật là Vũ Ngọc Chúc, bút danh khác còn có Ngọc Vũ, Phương Viết, quê Nam Định. Ông là bác sĩ y khoa đồng thời là nhà thơ, nhà phê bình văn học, trưởng ban biên tập văn học của NXB Văn học, chủ tịch Hội văn nghệ Hà Nội, tổng biên tập báo Người Hà Nội, chủ tịch Hội đồng thơ Hội nhà văn Việt Nam, phó tổng biên tập tạp chí Văn chương Việt Nam bằng tiếng Pháp.

* Nhà thơ Vũ Quần Phương viết bài này vào tháng 11/2003. Ông viết cho mình, về mình nhưng cũng là viết cho những người ông đang đi gần đến cuối cuộc đời…

Câu 2. (4,0 điểm)

Hiện nay, một số bạn học sinh nhất là học sinh lớp 9 vẫn chưa xác định được rõ mục tiêu học tập. Hãy viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề cần giải quyết trên.

----------------- HẾT -----------------

Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

ĐÁP ÁN - HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN

(Hướng dẫn chấm có 03 trang)

Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của Đáp án - Hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh chỉ quan tâm ý mà cho điểm một cách đơn thuần, trên cơ sở bám sát biểu điểm và từng bài làm cụ thể của học sinh, giám khảo chủ động, linh hoạt trong vận dụng tiêu chí cho điểm. Tôn trọng và khuyến khích những bài làm sáng tạo, độc đáo, giàu cảm xúc.

B. ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM

Phần	Câu	Nội dung	Điểm
I		ĐỌC HIỂU	4,0
	1	Luận đề: Bàn về tấm gương đọc sách báo và những phương pháp đọc sách hiệu quả của Bác Hồ.	0,5
	2	Luận điểm: Bác tán thành quan điểm của học giả Lê Quý Đôn: “Đọc sách không cần nhiều, đọc được một chữ đem áp dụng được một chữ, thế là được”.	0,5
	3	- Bằng chứng trong đoạn (3): Trong tác phẩm “Hồ Chí Minh toàn tập, tập 5”, của Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, có đề cập đến quan điểm của Bác không đồng tình về việc “thuộc lòng từng câu, từng chữ, để đem lòe thiên hạ”. - Vai trò: + Giúp cho lập luận chặt chẽ, logic, giàu sức thuyết phục, tăng độ tin cậy cho bài viết. + Tập trung làm sáng tỏ luận điểm: đọc sách...là phải suy nghĩ kỹ, không nhất thời tin tưởng một cách mù quáng;... Từ đó góp phần làm nổi bật luận đề: tấm gương đọc sách báo và những phương pháp đọc sách hiệu quả của Bác Hồ .	0,25 0,25 0,5
	4	Thái độ của tác giả: - Ca ngợi trân trọng tấm gương đọc sách, và các phương pháp đọc sách hiệu quả của Bác. - Trân trọng giá trị của sách, đề cao vai trò của sách trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Bác, cũng như trong cuộc sống con người nói chung. - Mong muốn mỗi chúng ta học tập tấm gương đọc sách của Bác, tìm cho mình phương pháp đọc sách hiệu quả để tiếp thu nhiều tri thức trong cuộc sống.	1,0
	5	- Hs nêu một bài học phù hợp với nội dung của văn bản. (Có thể theo hướng: Nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của sách trong cuộc sống; chịu khó đọc và tìm hiểu sách…) - Lí giải một cách hợp lí, thuyết phục.	1,0
II	1	Viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày cảm nhận về bài thơ *“Bàn giao”* của nhà thơ Vũ Quần Phương.	2,0
		a. Xác định được yêu cầu về hình thức và dung lượng đoạn văn: Xác định được yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, song song, phối hợp.	0,25
		b. Xác định đúng yêu cầu về nội dung: Xác định đúng nội dung đoạn văn: Cảm nhận về bài thơ “Bàn giao” của nhà thơ Vũ Quần Phương.	0,25
		c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp làm rõ nội dung trọng tâm của đoạn văn: * Xác định được các ý phù hợp để tập trung làm rõ nội dung đoạn văn, sau đây là một số gợi ý: - Giới thiệu nhan đề, tác giả và nêu cảm nghĩ chung về bài thơ. - Trình bày cảm nghĩ về nét độc đáo của bài thơ trên hai phương diện nội dung và nghệ thuật: + Trình bày cảm nghĩ về nội dung (mạch cảm xúc, chủ đề, thông điệp...) của bài thơ: tình cảm dạt dào, tấm lòng yêu thương của người ông dành cho cháu mình, đó cũng là tình cảm của thế hệ đi trước muốn dành cho thế hệ đi sau. + Ông muốn bàn giao cho cháu những gì là thân thuộc của thiên nhiên, của mảnh đất nơi ông cháu ta gắn bó. + Ông muốn bàn giao cho cháu hình ảnh của những người nghĩa tình, giàu lòng nhân ái mà cháu sẽ gặp trên đường đời của mình. + Ông muốn bàn giao cả cho cháu cả những cung bậc cảm xúc vui buồn của cuộc sống để lấy đó làm động lực cho cháu “vững gót làm người” + Ông không muốn bàn giao cho cháu những lầm than cơ cực, tháng ngày vất vả... (HS lựa chọn một số hình ảnh thơ và phân tích để làm rõ cho cảm nhận trên) + Cảm nghĩ về những yếu tố nghệ thuật: hình ảnh mộc mạc, giản dị; phép tu từ điệp ngữ (bàn giao)...và tác dụng của chúng trong việc biểu đạt nội dung; nêu tác dụng của thể thơ tự do trong việc tạo nên nét đặc sắc của bài thơ. - Khái quát cảm nghĩ về bài thơ. * Sắp xếp được hệ thống các ý hợp lí theo đặc điểm bố cục của kiểu đoạn văn.	0,5
		d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Lựa chọn được phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai những nội dung đã xác định. - Trình bày rõ cảm nghĩ và hệ thống các ý. - Sử dụng đa dạng các hình thức trích dẫn; kết hợp phân tích với nhận xét, đánh giá và bộc lộ cảm nghĩ về bài thơ.	0,5
		đ. Diễn đạt văn.	0,25
		e. Sáng tạo Thể hiện cảm nghĩ sâu sắc về bài thơ; có cách diễn đạt mới mẻ.	0,25
	2	Viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề cần giải quyết: hiện nay một số bạn học sinh nhất là học sinh lớp 9 vẫn chưa xác định được rõ mục tiêu học tập.	4,0
		a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài Xác định được yêu cầu của kiểu bài: nghị luận xã hội	0,25
		b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: hiện nay một số bạn học sinh nhất là học sinh lớp 9 vẫn chưa xác định được rõ mục tiêu học tập.	0,5
		c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài viết - Xác định được các ý chính của bài viết - Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận: * Giới thiệu vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm của cá nhân về vấn đề. * Triển khai vấn đề nghị luận: - Giải thích vấn đề nghị luận Xác định mục tiêu trong học tập là quá trình nhận thức và lựa chọn những gì mình muốn đạt được trong tương lai. Đối với học sinh, nhất là HS lớp 9, mục tiêu học tập có thể là đạt điểm cao, đỗ vào trường THPT, vào đại học mơ ước, hoặc đơn giản là hiểu sâu kiến thức. - Thể hiện quan điểm của người viết , có thể theo một số gợi ý sau: + Hiện nay, nhiều học sinh vẫn còn mơ hồ về mục tiêu của mình. Các em học tập và sống theo quán tính, không có định hướng rõ ràng, dẫn đến việc lãng phí thời gian, công sức, và tiềm năng. Một số em lại đặt ra những mục tiêu quá cao hoặc không phù hợp với khả năng, dẫn đến thất vọng và chán nản. + Có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên: do áp lực từ gia đình và xã hội, khiến học sinh không có đủ thời gian để suy nghĩ về những gì mình thực sự muốn; do thiếu thông tin và định hướng từ nhà trường và người lớn; do sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và mạng xã hội cũng khiến học sinh mất tập trung vào những mục tiêu. + Việc không xác định được mục tiêu đúng đắn có thể dẫn đến nhiều hậu quả tiêu cực. Học sinh có thể trở nên mất phương hướng, thiếu động lực học tập, và dễ bị lôi kéo vào những hoạt động không lành mạnh. Về lâu dài, việc này có thể ảnh hưởng đến sự nghiệp, hạnh phúc, và chất lượng cuộc sống của các em. toàn diện. Một số người cho rằng việc đặt mục tiêu quá sớm có thể hạn chế sự phát triển tự nhiên của học sinh. + Đề xuất giải pháp khả thi và có tính thuyết phục . Có thể theo hướng Bản thân: cần ý thức được vai trò của việc xác định mục tiêu học tập với việc học cũng như tương lai, cuộc sống mỗi người. Thường xuyên dành thời gian suy ngẫm về bản thân, những điều mình yêu thích, giỏi giang và mong muốn đạt được. Tham gia các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ để trải nghiệm và khám phá bản thân... Bằng chứng... Gia đình: Cha mẹ tăng cường giáo dục con cái, định hướng mục tiêu cùng con... Bằng chứng... Cộng đồng xã hội: đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức về việc xác đinh mục tiêu học tập... Bằng chứng... * Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân. Lưu ý : Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách, có cách diễn đạt tương đương tập trung làm rõ vấn đề nghị luận, có lập luận và lý giải hợp lý phù hợp với chuẩn mực đạo đức pháp luật vẫn cho điểm tối đa.	1,0
		d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Triển khai được ít nhất hai luận điểm để làm rõ quan điểm của cá nhân. - Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận. - Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, bằng chứng tiêu biểu, phù hợp, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và bằng chứng. *Lưu ý:* Học sinh có thể trình bày suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.	1,5
		đ. Diễn đạt Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản.	0,25
		e. Sáng tạo Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.	0,5
Tổng điểm			10,0

ĐỀ 35

ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10

NĂM HỌC 2025-2026

MÔN: NGỮ VĂN 9

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc văn bản:

Chúng ta đang sống trong một thế giới bị sự dễ dàng cám dỗ. Ta muốn vẻ bề ngoài khỏe mạnh và cân đối, nhưng lại không muốn luyện tập để đạt được nó. Ta muốn thành công trong sự nghiệp nhưng lại tự nhủ giá như có một cách nào đó để thành công mà không phải làm việc vất vả và tuân theo kỉ luật. Ta ước mơ có một cuộc đời tràn đầy niềm vui, không nỗi sợ nhưng lại thường xuyên né tránh các biện pháp hiệu quả nhất (như dậy sớm, chấp nhận rủi ro, lập mục tiêu, đọc sách), những điều chắc chắn sẽ đưa ta đến ý tưởng của mình. Chẳng có gì miễn phí. Chẳng có buổi tiệc nào là buổi chiêu đãi. Điều tốt đẹp trong đời luôn đòi hỏi sự hi sinh và tận hiến. Mỗi chúng ta, để đạt tới một con người duy nhất và vượt trội trong nghề nghiệp đều phải trả giá...

Cuộc đời vĩ đại không từ trên trời rơi xuống. Mà phải được đẽo gọt và xây dựng. Như đền Taj Mahal, như Vạn Lý Trường Thành ngày qua ngày, viên gạch này nối tiếp viên gạch khác. Thành công đâu tự nhiên mà có. Chúng đến từ những nỗ lực và phát triển liên tục không ngừng. Đừng rơi vào ảo tưởng rằng cuộc đời tốt đẹp sẽ đến mà không cần nỗ lực. Hãy nỗ lực hết mình, và điều tốt đẹp sẽ đến với bạn.

(Theo Đời ngắn, đừng ngủ dài - Robin Sharma, NXB Trẻ, tr. 180)

Thực hiện yêu cầu sau:

Câu 1 (0,5 điểm). Vấn đề nghị luận đặt ra trong văn bản là gì? Xác định câu nêu luận đề của văn bản.

Câu 2 (0,5 điểm). Theo tác giả, những biện pháp giúp con người có một cuộc đời tràn đầy niềm vui, không nỗi sợ hãi là gì?

Câu 3 (1,0 điểm). Em hiểu gì về thái độ của tác giả khi bàn về vấn đề trên?

Câu 4 (1,0 điểm). Phân tích tác dụng biện pháp tu từ điệp cấu trúc sử dụng trong đoạn văn: Ta muốn vẻ bề ngoài khỏe mạnh và cân đối, nhưng lại không muốn luyện tập để đạt được nó. Ta muốn thành công trong sự nghiệp nhưng lại tự nhủ giá như có một cách nào đó để thành công mà không phải làm việc vất vả và tuân theo kỉ luật.”

Câu 5 (1,0 điểm). Bài học sâu sắc nhất em rút ra từ văn bản? Lí giải vì sao?

II. LÀM VĂN (6.0 điểm)

Câu 1 (2.0 điểm). Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn thơ sau:

“Làng Nủ mình đâu rồi bố ơi?

Mẹ và các em con cũng đâu rồi hả bố?

Sao bố con mình cùng lấm lem bùn lũ?

Đây là đâu mà mịt mù thế này?

Không thể nào con cựa được chân tay

Không thở được, mũi mồm toàn bùn đất

Có phải bố đấy không mà ôm con rất chặt?

Tỉnh lại đi bố ơi! Đưa con trở về nhà!

Trường của con vừa khai giảng hôm qua

Con sung sướng ngày đầu tiên đi học

Chưa biết tên bạn bè, nhiều đứa còn dỗi khóc

Sao ở đây giờ chỉ thấy bùn?

Con muốn về nhà, về làng Nủ yêu thương

Muốn đi học, đón Trung thu cùng bạn

Không muốn ở đây dưới đất này lạnh lắm

Bố tỉnh lại đi…đưa con về!”

[…]

(Trích: “Xin trả lại con làng Nủ”, Đỗ Xuân Thu – Trung thu 2024)

* Chú thích: Đỗ Xuân Thu là một trong những tác giả viết nhiều sách nhất trong số hội viên Hội Nhà văn Việt Nam hiện nay với trên 30 đầu sách ở nhiều thể loại khác nhau, nổi bật nhất là thơ ca. Thơ ông đằm thắm, giản dị, nhiều xúc cảm với những tiếc nuối dịu ngọt.

Câu 2 (4,0 điểm). Trong tình hình hiện nay, khi đối diện với kỳ thi vào lớp 10 THPT, không ít học sinh lớp 9 vì chưa thực sự tìm ra phương pháp học tập hiệu quả và phù hợp với mình nên kết quả đạt được không như mong đợi. Hãy viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề cần giải quyết trên.

ĐÁP ÁN

Phần	Câu	Nội dung	Điểm
I		ĐỌC HIỂU	4,0
	1	Vấn đề nghị luận đặt ra trong văn bản là: Sự nỗ lực của con người trong cuộc sống Xác định câu nêu luận đề của văn bản. “Hãy nỗ lực hết mình, và điều tốt đẹp sẽ đến với bạn.”	0,5
	2	Theo tác giả, những biện pháp giúp con người có 1 cuộc đời tràn đầy niềm vui không nỗi sợ hãi là: dậy sớm, chấp nhận rủi ro, lập mục tiêu, đọc sách	0,5
	3	Thái độ của tác giả: - Đề cao vai trò và ý nghĩa của tinh thần cố gắng và sự nỗ lực trong cuộc sống. - Ngợi ca những người luôn nỗ lực, quyết tâm, bền bỉ vượt qua khó khăn, nghịch cảnh để chinh phục ước mơ. - Mong muốn mọi người hãy luôn vững tin, mạnh mẽ đối diện với thử thách, không ngừng học tập và không ngừng cố gắng dù kết quả như thế nào	1,0
	4	- Điệp cấu trúc: “Ta muốn…nhưng….” - Tác dụng: + Cấu trúc điệp tạo nên nhịp điệu nhịp nhàng, uyển chuyển, cân đối, hài hòa cho câu văn, tạo sự liên kết chặt chẽ cho lập luận + Nhằm nhấn mạnh những điều ta muốn mà không có hành động cố gắng để thực hiện thì mãi mãi nó chỉ tồn tại trong mơ ước chứ không bao giờ trở thành hiện thực. + Khuyên chúng ta muốn thành công thì phải nỗ lực luyện tập , vượt qua mọi khó khăn, thử thách.	1,0
	5	HS lựa chọn quan điểm với mình và đưa ra lý giải cho phù hợp Gợi ý: - Hãy tận tâm và cống hiến hết mình vì: + Cuộc đời không ai cho không ai cái gì cả, tất cả thành công đều đến từ sự cố gắng, nỗ lực. + Chỉ làm việc hết khả năng, tâm huyết, con người mới có thể thực hiện được điều mình mong muốn, mới nhận được thành quả xứng đáng. - Hãy sống có kỉ luật vì + Cuộc đời không bao giờ là dễ dàng. Con người luôn phải đối diện với những khó khăn thử thách. + Chỉ có nghiêm khắc với chính mình con người mới trưởng thành, mới rèn luyện được bản lĩnh để thực hiện được điều mình mong muốn	1,0
II		LÀM VĂN	6,0
	1	Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn thơ	2,0
		a. Đảm bảo cấu trúc đoạn văn ghi lại cảm nghĩ về một đọạn thơ thuộc bài thơ *“Xin trả lại con làng Nủ”*, Đỗ Xuân Thu.	0.25
		b. Xác định đúng yêu cầu về nội dung: Xác định đúng nội dung đoạn văn: Cảm nghĩ sau khi đọc xong đoạn thơ thuộc bài thơ *“Xin trả lại con làng Nủ”*, Đỗ Xuân Thu	0,25
		* Mở đoạn: - Giới thiệu nhan đề, tác giả và cảm nghĩ về đoạn thơ. * Thân đoạn: - Trình bày cảm nghĩ của người đọc về chủ đề, nội dung của đoạn thơ. - Bài thơ đã bộc lộ sự xót thương của tác giả trước những mất mát, đau thương của những người dân ở làng Nủ- một ngôi làng đã từng là nơi sinh sống yên bình của rất nhiều người dân ở Lào Cai và cũng là nơi chưa bao giờ xảy ra thiên tai nghiêm trọng như vậy. - Trong bài thơ, hình ảnh đứa bé cùng với người thân đã bị vùi lấp, nằm sâu dưới lòng đất rất thương tâm. Tác giả đã nấc nghẹn khi tưởng tượng ra cảnh những đứa trẻ “không thể nào con cựa được chân tay”; “không thở được” vì “mũi mồm toàn bùn đất”. Lũ lụt, sạt lở đất đã cướp đi sinh mạng của những đứa trẻ và những người thân của các em. Điều đó, khiến mỗi chúng ta không thể cầm lòng được trước những hình ảnh đó. + Câu thơ “Trường của con vừa khai giảng hôm qua / Con sung sướng ngày đầu tiên đi học.” đã một lần nữa khắc họa sự đau xót đến nghẹn ngào khi hình ảnh các em thơ mới hôm qua còn vui vẻ, hân hoan đến trường thể thực hiện ước mơ của cuộc đời thì trong bỗng chốc thiên tai ập xuống, đã cướp đi và vùi lấp tất cả. Những đứa trẻ vô tội đã không thể thực hiện được ước mơ của mình. + Khổ thơ cuối thể hiện mong ước, khát khao của những đứa trẻ làng Nủ “muốn về nhà, về làng Nủ yêu thương, muốn đi học, đón Trung thu cùng bạn.” Những ước muốn thật giản dị, thân thương nhưng giờ đây đã mãi không còn nữa. => Đoạn thơ trên đã một lần nữa chạm đến trái tim người đọc về những đau thương, mất mát mà người dân làng Nủ đã phải gánh chịu trong đợt thiên tai vừa qua. Khai thác chủ đề về những đau thương, mất mát trong mùa mưa lũ, sạt lở đất, tác giả Đỗ Xuân Thu đã thành công khi khắc họa hình ảnh những đứa trẻ thơ bé bỏng, non nớt đã không còn nữa và những ước mơ, những khao khát nhỏ bé của các em đã mãi mãi khép lại từ đây. - Phân tích những nét nghệ thuật độc đáo được sử dụng trong đoạn thơ. + Sử dụng từ ngữ giàu hình ảnh, có giá trị biểu cảm cao. + Tác giả rất tinh tế khi sử dụng rất nhiều câu hỏi tu từ, câu cảm thán để bộc lộ trực tiếp cảm xúc. Đồng thời, các biện pháp tu từ: điệp ngữ, liệt kê…được sử dụng hiệu quả khi khắc họa thảm cảnh đáng thương do thiên tai gây ra * Kết đoạn: - Khẳng định lại cảm nghĩ về bài thơ, ý nghĩa của nó đối với người đọc. *Lưu ý:* Học sinh có thể ghi lại những cảm xúc của cá nhân mình về đoạn thơ. GV chấm linh hoạt dựa trên bài làm của học sinh.	0,5
		d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Lựa chọn được phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai những nội dung đã xác định. - Trình bày rõ cảm nghĩ và hệ thống các ý. - Sử dụng đa dạng các hình thức trích dẫn; kết hợp phân tích với nhận xét, đánh giá và bộc lộ cảm nghĩ về bài thơ.	0,5
	2	Viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về vấn đề cần giải quyết hiện nay: học sinh lớp 9 chưa thực sự tìm ra phương pháp học tập hiệu quả và phù hợp với mình vì thế kết quả không đạt được như mong đợi.	4,0
		a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài Xác định được yêu cầu của kiểu bài: nghị luận xã hội	0,25
		b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: học sinh lớp 9 chưa thực sự tìm ra phương pháp học tập hiệu quả và phù hợp với mình vì thế kết quả không đạt được như mong đợi.	0,25
		c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài viết - Xác định được các ý của bài viết - Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận:	1,5
		* Giới thiệu vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm của cá nhân về vấn đề. * Triển khai vấn đề nghị luận: - Giải thích vấn đề nghị luận - Thể hiện quan điểm của người viết , có thể theo một số gợi ý sau: + Việc chưa tìm ra phương pháp học tập hiệu quả và phù hợp với đang trở thành một vấn đề ngày càng phổ biến ở học sinh lớp hiện nay. Đó không còn chỉ là vấn đề cá nhân mà còn là vấn đề của xã hội. + Nguyên nhân thực trạng trên xuất phát từ những áp lực học tập, kỳ vọng của gia đình, những yêu cầu đổi mới giáo dục… + Chưa tìm ra phương pháp học tập hiệu quả và phù hợp sẽ dẫn đến hao tốn thời gian, sức khỏe, và kết quả học tập không đạt được như mong muốn,... + Một số quan điểm trái chiều hoặc ý kiến khác để có cái nhìn toàn diện… + Đề xuất giải pháp khả thi và có tính thuyết phục . Có thể theo hướng Bản thân: cần ý thức được sự cần thiết của việc có phương pháp học tập hiệu quả, xác định rõ mục tiêu học tập, có kế hoach học tập cụ thể và cố gắng nỗ lực mỗi ngày… Gia đình: quan tâm, động viên, nhắc nhở... Nhà trường:định hướngvà thúc đấy học sinh tự giác, tích cực học tập, tăng cường quản lý nề nếp học tập, nhắc nhở, động viên khen thưởng kịp thời… * Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân. Lưu ý: Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách, có cách diễn đạt tương đương tập trung làm rõ vấn đề nghị luận, có lập luận và lý giải hợp lý phù hợp với chuẩn mực đạo đức pháp luật vẫn cho điểm tối đa.
		d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau: - Triển khai được ít nhất hai luận điểm để làm rõ quan điểm của cá nhân. - Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận. - Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, bằng chứng tiêu biểu, phù hợp, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và bằng chứng. *Lưu ý:* Học sinh có thể trình bày suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.	1,5
		đ. Diễn đạt Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp Tiếng Việt, liên kết văn bản.	0,25
		e. Sáng tạo Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

Bộ 35 Đề Văn Ôn Thi Vào 10 Đọc Hiểu Nghị Luận Xã Hội 2025 - 2026

0 giây trước

Xem tiếp toàn bộ tài liệu