- Nhiệt lượng cần cung cấp cho 10kg nước ở 25^oC tăng lên 100^oC là: Q₁ = m.c.Δt = 3135KJ

- Nhiệt lượng cần cung cấp để 10kg nước đá ở 100^oC chuyển thành hơi nước ở 100^oC là: Q₂ = L.m = 23000KJ

- Nhiệt lượng cần cung cấp cho 10kg nước đá ở 25^oC chuyển thành hơi nước ở 100^oC là: Q = Q₁ + Q₂ = 26135KJ

Bài 4: Tính nhiệt lượng cần phải cung cấp để làm cho 0,2kg nước đá ở -20^oC tan thành nước và sau đó được tiếp tục đun sôi để biến hoàn toàn thành hơi nước ở 100^oC. Nhiệt nóng chảy riêng của nước đá là 3,4.10⁵J/kg, nhiệt dung riêng của nước đá là 2,09.10³J/kg.K, nhiệt dung riêng của nước 4,18.10³J/kg.K, nhiệt hóa hơi riêng của nước là 2,3.10⁶J/kg.

Giải

- Nhiệt lượng cần phải cung cấp để làm cho một cục nước đá có khối lượng 0,2kg ở -20^oC tan thành nước và sau đó tiếp tục đun sôi để biến hoàn toàn thành hơi nước ở 100^oC.

Bài 5: lấy 0,01kg hơi nước ở 100⁰C cho ngưng tụ trong bình nhiệt lượng kế chứa 0,2kg nước ở 9,5⁰C. nhiệt độ cuối cùng là 40⁰C, cho nhiệt dung riêng của nước là c = 4180J/kg.K. Tính nhiệt hóa hơi của nước.

Giải

- Nhiệt lượng tỏa ra khi ngưng tụ hơi nước ở 100⁰C thành nước ở 100⁰C:

- Nhiệt lượng tỏa ra khi nước ở 100⁰C thành nước ở 40⁰C:

- Nhiệt lượng tỏa ra khi hơi nước ở 100⁰C biến thành nước ở 40⁰C: (1)

- Nhiệt lượng cần cung cấp để 0,2kg nước từ 9,5⁰C thành nước ở 40⁰C: (2)

- Theo phương trình cân bằng nhiệt: (1) = (2). Vậy 0,01L +2508 = 25498. Suy ra: L = 2,3.10⁶ J/kg.

C. BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM

Câu 1:Điều nào sau đây là sai khi nói về sự đông đặc?

A. Sự đông đặc là quá trình chuyển từ thể lỏng sang thể rắn. B. Với một chất rắn, nhiệt độ đông đặc luôn nhỏ hơn nhiệt độ nóng chảy.

C. Trong suốt quá trình đông đặc, nhiệt độ của vật không thay đổi. D. Nhiệt độ đông đặc của các chất thay đổi theo áp suất bên ngoài.

Câu 2: Điều nào sau đây là sai khi nói về nhiệt nóng chảy?

A. Nhiệt nóng chảy của vật rắn là nhiệt lượng cung cấp cho vật rắn trong quá trình nóng chảy.

B. Đơn vị của nhiệt nóng chảy là Jun (J). C. Các chất có khối lượng bằng nhau thì có nhiệt nóng chảy như nhau.

D. Nhiệt nóng chảy tính bằng công thức Q = .m

Câu 3: Đơn vị nào sau đây là đơn vị của nhiệt nóng chảy riêng của vật rắn?

A. Jun trên kilôgam độ (J/kg. độ) B. Jun trên kilôgam (J/ kg). C. Jun (J) D. Jun trên độ (J/ độ).

Câu 4:Điều nào sau đây là đúng khi nói về nhiệt nóng chảy riêng của chất rắn?

A. Nhiệt nóng chảy riêng của một chất có độ lớn bằng nhiệt lượng cần cung cấp để làm nóng chảy 1kg chất đó ở nhiệt độ nóng chảy.

B. Đơn vị của nhiệt nóng chảy riêng là Jun trên kilôgam (J/ kg).

C. Các chất khác nhau thì nhiệt nóng chảy riêng của chúng khác nhau.

D. Cả A, B, C đều đúng.

Câu 5:Tốc độ bay hơi của chất lỏng không phụ thuộc vào yếu tố nào sau đây?

A. Thể tích của chất lỏng. B. Gió. C. Nhiệt độ. D. Diện tích mặt thoáng của chất lỏng

Câu 6:Điều nào sau đây là sai khi nói về hơi bão hoà?

A. Hơi bão hoà là hơi ở trạng thái cân bằng động với chất lỏng của nó.

B. áp suất hơi bão hoà không phụ thuộc vào thể tích của hơi.

C. Với cùng một chất lỏng, áp suất hơi bão hoà phụ thuộc vào nhiệt độ, khi nhiệt độ tăng thì áp suất hơi bão hoà giảm.

D. ở cùng một nhiệt độ, áp suất hơi bão hoà của các chất lỏng khác nhau là khác nhau.

Câu 7:Điều nào sau đây là sai khi nói về nhiệt hoá hơi.

A. Nhệt lượng cần cung cấp cho khối chất lỏng trong quá trình sôi gọi là nhiệt hoá hơi của khối chất lỏng ở nhiệt độ sôi.

B. Nhiệt hoá hơi tỉ lệ với khối lượng của phần chất lỏng đã biến thành hơi.

C. Đơn vị của nhiệt hoá hơi là Jun trên kilôgam (J/kg ).

D. Nhiệt hoá hơi được tính bằng công thức Q = Lm trong đó L là nhiệt hoá hơi riêng của chất lỏng, m là khối lượng của chất lỏng.

Câu 8:Câu nào dưới đây là sai khi nói về áp suất hơi bão hoà?

A. áp suất hơi bão hoà của một chất đã cho phụ thuộc vào nhiệt độ.

B. áp suất hơi bão hoà phụ thuộc vào thể tích của hơi.

C. áp suất hơi bão hoà ở một nhiệt độ đã cho phụ thuộc vào bản chất chất lỏng.

D. áp suất hơi bão hoà không tuân theo định luật Bôi lơ Mari ốt

Caâu 9: Chọn câu trả lời đúng. Trong sự nóng chảy và đông đặc của các chất rắn:

A. Mỗi chất rắn nóng chảy ở một nhiệt độ xác định, không phụ thuộc vào áp suất bên ngoài.

B. Nhiệt độ đông đặc của chất rắn kết tinh không phụ thuộc áp suất bên ngoài

C. Mỗi chất rắn kết tinh nóng chảy và đông đặc ở cùng một nhiệt độ xác định trong điều kiện áp suất xác định.

D. Mỗi chất rắn nóng chảy ở nhiệt độ nào thì cũng sẽ đông đặc ở nhiệt độ đó.

Caâu 10: Chọn câu trả lời đúng. Nhiệt nóng chảt riêng của vàng là 2,8.10³ J/Kg.

A. Khối vàng sẽ toả ra nhiệt lượng 62,8.10³J khi nóng chảy hoàn toàn.

B. Mỗi Kg vàng cần thu nhiệt lượng 62,8.10³J hoá lỏng hoàn toàn ở nhiệt độ nóng chảy.

D. Khối vàng cần thu nhiệt lượng 62,8.10³J để hoá lỏng.

E. Mỗi Kg vàng toả ra nhiệt lượng 62,8.10³J khi hoá lỏng hoàn toàn.

CHỦ ĐỀ VI: ĐỘ ẨM CỦA KHÔNG KHÍ

A. LÝ THUYẾT

1. Độ ẩm tuyệt đối và độ ẩm cực đại.

a. Độ ẩm tuyệt đối.

- Độ ẩm tuyệt đối a của không khí là đại lượng được đo bằng khối lượng hơi nước tính ra gam chứa trong 1m³ không khí.

- Đơn vị của độ ẩm tuyệt đối là g/m³.

b. Độ ẩm cực đại.

- Độ ẩm cực đại A là độ ẩm tuyệt đối của không khí chứa hơi nước bảo hoà. Giá trị của độ ẩm cực đại A tăng theo nhiệt độ.

- Đơn vị của độ ẩm cực đại là g/m³.

2. Độ ẩm tỉ đối.

- Độ ẩm tỉ đối f của không khí là đại lượng đo bằng tỉ số phần trăm giữa độ ẩm tuyệt đối a và độ ẩm cực đại A của không khí ở cùng nhiệt độ : f = .100%

- Hoặc tính gần đúng bằng tỉ số phần trăm giữa áp suất riêng phần p của hơi nước và áp suất p_bh của hơi nước bảo hoà trong không khí ở cùng một nhiệt độ. f = .100%

+ Không khí càng ẩm thì độ ẩm tỉ đối của nó càng cao.

+ Có thể đo độ ẩm của không khí bằng các ẩm kế : Ẩm kế tóc, ẩm kế khô – ướt, ẩm kế điểm sương.

3. Ảnh hưởng của độ ẩm không khí.

- Độ ẩm tỉ đối của không khí càng nhỏ, sự bay hơi qua lớp da càng nhanh, thân người càng dễ bị lạnh.

- Độ ẩm tỉ đối cao hơn 80% tạo điều kiện cho cây cối phát triển, nhưng lại lại dễ làm ẩm mốc, hư hỏng các máy móc, dụng cụ, …

- Để chống ẩm, người ta phải thực hiện nhiều biện pháp như dùng chất hút ẩm, sấy nóng, thông gió, …

B. PHƯƠNG PHÁP GIẢI CÁC BÀI TOÁN VỀ ĐỘ ẨM KHÔNG KHÍ

- Độ ẩm tỉ đối của không khí: f = .100%. Hoặc f = .100%

- Để tìm áp suất bão hòa p_bh và độ ẩm cực đại A, ta dựa vào bảng 39.1 sgk.

- Khối lượng hơi nước có trong phòng: m = a.V ( V(m³) thể tích của phòng).

C. BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM

Bài 1: Phòng có thể tích 50m³ không khí, trong phòng có độ ẩm tỉ đối là 60%. Nếu trong phòng có 150g nước bay hơi thì độ ẩm tỉ đối của không khí là bao nhiêu? Cho biết nhiệt độ trong phòng là 25^oC và khối lượng riêng của hơi nước bão hòa là 23g/m³.

Giải

- Độ ẩm cực đại của không khí ở 25^oC là A = 23g/m³.

- Độ ẩm tuyệt đối của không khí lúc đầu a₁ = f₁.A = 13,8g/m³.

- Khối lượng hơi nước trong không khí tăng thêm 150g nên độ ẩm tuyệt đối tăng thêm:

Vậy độ ẩm tỉ đối của không khí là: %

Bài 2: Phòng có thể tích 40cm³. không khí trong phòng có độ ẩm tỉ đối 40%. Muốn tăng độ ẩm lên 60% thì phải làm bay hơi bao nhiêu nước? biết nhiệt độ là 20^oC và khối lượng hơi nước bão hòa là D_bh = 17,3g/m³.

Giải

- Độ ẩm tuyệt đối của không khí trong phòng lúc đầu và lúc sau: +a₁ = f₁.A = f₁.D_bh= 6,92g/m³.; + a₂ = f₂.A = f₂.D_bh = 10,38g/m³

- Lượng nước cần thiết là: m = (a₂ – a₁). V = ( 10,38 – 6,92).40 = 138,4g.

Bài 3: Một căn phòng có thể tích 60m³, ở nhiệt độ 20⁰C và có độ ẩm tương đối là 80%. Tính lượng hơi nước có trong phòng, biết độ ẩm cực đại ở 20⁰C là 17,3g/m³.

Giải

- Lượng hơi nước có trong 1m³ là: a = f.A = 0,8.17,3 = 13,84g - Lượng hơi nước có trong phòng là: m= a.V = 13,84.60 = 830,4g.

D. BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM

Câu 1:Khi nói về độ ẩm cực đại, câu nào dưới đây không đúng ?

A. Độ ẩm cực đại là độ ẩm của không khí bão hòa hơi nước.

B. Khi làm lạnh không khí đến một nhiệt độ nào đó, hơi nước trong không khí trở nên bão hòa và không khí có độ ẩm cực đại.

C. Khi làm nóng không khí, lượng hơi nước trong không khí tăng và không khí có độ ẩm cực đại.

D. Độ ẩm cực đại có độ lớn bằng khối lượng riêng của hơi nước bão hòa trong không khí tính theo đơn vị g/m³.

Câu 2: Khi nói về độ ẩm tuyệt đối câu nào sau đây là đúng ?

A. Có độ lớn bằng khối lượng hơi nước tính ra g trong 1 m³ không khí

B. Có độ lớn bằng khối lượng hơi nước tính ra kg trong 1 m³ không khí

C. Có độ lớn bằng khối lượng hơi nước bão hòa tính ra g trong 1 m³ không khí

D. Có độ lớn bằng khối lượng hơi nước tính ra g trong 1 cm³ không khí

Câu 3: Điểm sương là :

A. Nơi có sương B. Lúc không khí bị hóa lỏng

C. Nhiệt độ của không khí lúc hóa lỏng D. Nhiệt độ tại đó hơi nước trong không khí bão hòa

Câu 4: Công thức nào sau đây không đúng ?

A. B. C. D.

Câu 5: Nếu nung nóng không khí thì:

A. Độ ẩm tuyệt đối và độ ẩm tương đối đều tăng. B. Độ ẩm tuyệt đối không đổi, độ ẩm tương đối giảm.

C. Độ ẩm tuyệt đối không đổi, độ ẩm tương đối tăng. D. Độ ẩm tuyệt đối tăng, độ ẩm tương đối không đổi.

Câu 6: Nếu làm lạnh không khí thì:

A. Độ ẩm tuyệt đối giảm, độ ẩm tương đối giảm. B. Độ ẩm cực đại giảm, độ ẩm tương đối giảm.

C. Độ ẩm cực đại giảm, độ ẩm tương đối tăng. D. Độ ẩm cực đại giảm, độ ẩm tuyệt đối giảm.

Câu 7: Kết luận nào sau đây là đúng?

A. Không khí càng ẩm khi nhiệt độ càng thấp. B. Không khí càng ẩm khi lượng hơi nước trong không khí càng nhiều.

C. Không khí càng ẩm khi hơi nước chứa trong không khí càng gần trạng thái bão hoà. D. Cả 3 kết luận trên.

Câu 8: Không khí ở 25⁰C có độ ẩm tương đối là 70% . khối lượng hơi nước có trong 1m³ không khí là:

A. 23g. B. 7g C. 17,5g. D. 16,1g.

HD:Độ ẩm cực đại ở 25⁰C : A = 23g/m³; Độ ẩm tương đối : f = 70% = 0,7 Độ ẩm tuyệt đối : a = f. A = 0,7. 23 = 16,1 g/m³.

Câu 9: Không khí ở một nơi có nhiệt độ 30⁰C, có điểm sương là 20⁰C. Độ ẩm tuyệt đối của không khí tại đó là:

A. 30,3g/m³ B. 17,3g/m³ C. 23,8g/m³D. Một giá trị khác .

HD: Độ ẩm tuyệt đối của không khí bằng độ ẩm cực đại ở điểm sương 20⁰C có giá trị 17,3g/m³.

Câu 10: Không khí ở 30⁰C có điểm sương là 25⁰C, độ ẩm tương đối của không khí có giá trị :

A. 75,9% B. 30,3% C. 23% D. Một đáp số khác.

HD: .Độ ẩm tuyệt đối bằng độ ẩm cực đại ở điểm sương 25⁰C : 23g/m³. Độ ẩm cực đại ở 30⁰C : A = 30,3g/m³.

Độ ẩm tương đối : f = = = 0,759 = 75,9%.

Câu 11: Một căn phòng có thể tích 120m³ . không khí trong phòng có nhiệt độ 25⁰C, điểm sương 15⁰C. Để làm bão hoà hơi nước trong phòng, lượng hơi nước cần có là :

A. 23.00g B. 10.20g C. 21.6g D. Một giá trị khác

HD: Độ ẩm tuyệt đối bằng độ ẩm cực đại điểm sương 15⁰C : a = 12,8 g/m³ . Độ ẩm cực đại ở 25⁰C : A = 23g/m³.

Để làm bão hoà hơi nước trong phòng cần một lượng hơi nước là :( 23 - 12,8 ) x 120 = 1224g.

Câu 12: Một vùng không khí có thể tích 1,5.10¹⁰m³ chứa hơi bão hoà ở 23⁰C. nếu nhiệt độ hạ thấp tới 10⁰C thì lượng nước mưa rơi xuống là:

A. 16,8.10⁷g B. 16,8.10¹⁰kg C. 8,4.10¹⁰kg D. Một giá trị khác

HD: Không khí chứa hơi nước bão hoà, có độ ẩm cực đại : A₁ = 20,6 g/m³ ; ở nhiệt độ 10⁰C độ ẩm cực đại chỉ là : A₂ = 9,4 g/m³.

Khi nhiệt độ hạ thấp tới 10⁰C thì khối lượng hơi nước ngưng tụ tạo thành mưa rơi xuống là:

( 20,6 - 9,4 ) x 1,5. 10¹⁰ = 16,8 . 10¹⁰g = 16,8.10⁷kg.

Câu 13: áp suất hơi nước trong không khí ở 25⁰C là 19 mmHg. Độ ẩm tương đối của không khí có giá trị:

A. 19% B. 23,76% C. 80% D. 68%.

HD: ở 25⁰C : p_bh = 23,76mmHg (tra bảng đặc tính hơi nước bão hoà) Độ ẩm tương đối của không khí :f = = = 0,7996

Câu 14: Hơi nước bão hoà ở 20⁰C được tách ra khỏi nước và đun nóng đẳng tích tới 27⁰C. áp suất của nó có giá trị :

A. 17,36mmHg B. 23,72mmHg C. 15,25mmHg D. 17,96mmHg.

HD: Hơi nước bão hoà ở nhiệt độ t₁ = 20⁰C có áp suất p₁= 17,54mmHg.

Hơi bão hoà tách khỏi chất lỏng nung nóng đẳng tích biến thành hơi khô tuân theo định luật Sác Lơ: áp suất tỉ lệ thuận với nhiệt độ tuyệt đối . p₂= p₁; T₁ = 20 + 273 = 279⁰K ; T₂ = 27 + 273 = 300⁰K; Thay số ta có : p₂ = = 17,96mmHg.

Câu 15: Chọn câu phát biểu sai:

A. Sự bay hơi xảy ra ở mọi nhiệt độ và từ mặt thoáng khối chất lỏng.

B. B. Sự sôi xảy ra ở nhiệt độ sôi, từ mặt thoáng và cả trong lòng chất lỏng.

C. Trạng thái cân bằng động giữa hơi bão hoà và khối lỏng là trạng thái hơi bão hoà, nghĩa là không có các phân tử bay ra từ khối chất lỏng cũng như bay vào khối chất lỏng.

D. Ở trạng thái cân bằng động giữa hơi và chất lỏng luôn có hai quá trình xảy ra đồng thời là sự hoá hơi và sự ngưng tụ.

Câu 16: Điều nào sau đây là đúng đối với hơi bão hòa?

A. Ap suất hơi bão hòa của một chất phụ thuộc vào nhiệt độ và thể tích của hơi.

B. Hơi bão hòa là hơi ở trạng thái cân bằng động với chất lỏng của nó.

C. Áp suất hơi bão hòa phụ thuộc vào thể tích và bản chất của hơi.

D. Hơi bão hòa có áp suất bé hơn áp suất hơi khô ở cùng một nhiệt độ.

Câu 17:Áp suất hơi bão hòa phụ thuộc vào:

A. nhiệt độ và thể tích của hơi. B. nhiệt độ và bản chất của hơi.

C. thể tích và bản chất của hơi. D. nhiệt độ, thể tích và bản chất của hơi.

Bài tập trắc nghiệm chất rắn và chất lỏng – sự chuyển thể

28-05-2026

Xem tiếp toàn bộ tài liệu