Mục lục nội dung bài viết
Tổng quan cấu trúc môn thi tốt nghiệp THPT theo quy chế mới
Sự thay đổi trọng tâm trong quy chế thi tốt nghiệp THPT mới
Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) từ năm 2025 theo Chương trình giáo dục phổ thông mới đã đánh dấu một bước chuyển dịch lớn nhằm giảm tải áp lực thi cử và tăng cường định hướng nghề nghiệp cho học sinh. Theo Quyết định số 4068/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cấu trúc môn thi được tinh gọn đáng kể so với các giai đoạn trước. Thay vì bắt buộc thí sinh phải trải qua khối lượng bài thi đồ sộ như trước đây, phương án tổ chức mới tập trung vào đánh giá những năng lực nền tảng cốt lõi, giúp học sinh chủ động phân bổ thời gian và định hình sớm lộ trình ôn tập phù hợp với năng lực cá nhân cũng như định hướng xét tuyển đại học.
Hai môn thi bắt buộc duy nhất: Toán và Ngữ văn
Theo quy chế chính thức, kỳ thi tốt nghiệp THPT bao gồm các môn thi bắt buộc và tự chọn. Cụ thể, thí sinh thi bắt buộc 2 môn, gồm: Ngữ văn, Toán và 2 môn tự chọn trong số các môn còn lại được học ở lớp 12. Như vậy, Ngoại ngữ đã không còn là môn thi bắt buộc đối với tất cả mọi thí sinh như các năm trước. Môn Ngữ văn giữ vai trò là môn thi tự luận duy nhất, đòi hỏi kỹ năng đọc hiểu sâu sắc và tư duy nghị luận sắc bén. Trong khi đó, môn Toán được tổ chức thi theo hình thức trắc nghiệm với cấu trúc đổi mới nhằm hạn chế tối đa việc dự đoán hay đánh mò ngẫu nhiên.
Quy định và danh mục các môn thi tự chọn trong kỳ thi
Số lượng môn tự chọn bắt buộc phải đăng ký
Bên cạnh hai môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn, thí sinh phải đăng ký thêm một bài thi tự chọn bao gồm hai môn thi trong số các môn đã học theo quy chế của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tổng số môn thi mà mỗi thí sinh phải tham gia trong kỳ thi chính thức là 4 môn. Một nguyên tắc cốt lõi mà học sinh lớp 12 cần ghi nhớ là chỉ được chọn các môn đã học chính thức trong chương trình lớp 12 của nhà trường và có kết quả đánh giá quá trình học tập. Việc đăng ký những môn chưa từng học hoặc không có tên trong học bạ lớp 12 là không hợp lệ.
Danh mục các môn nằm trong nhóm lựa chọn
Nhóm các môn tự chọn bao gồm đa dạng các lĩnh vực từ khoa học tự nhiên, khoa học xã hội đến công nghệ và ngoại ngữ. Cụ thể, danh mục bao gồm Ngoại ngữ (tiếng Anh, tiếng Nga, tiếng Pháp, tiếng Trung Quốc, tiếng Đức, tiếng Nhật và tiếng Hàn), Vật lý, Hóa học, Sinh học, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, Công nghệ công nghiệp và Công nghệ nông nghiệp. Sự phong phú này giúp học sinh dễ dàng kết hợp các môn thi vừa phục vụ xét tốt nghiệp, vừa khớp với các tổ hợp xét tuyển đại học.
Thời gian làm bài chi tiết cho từng môn thi tốt nghiệp THPT
Bảng thời gian làm bài thi từng môn
Khung thời gian làm bài thi được thiết kế tương ứng với khối lượng kiến thức, độ phức tạp và hình thức kiểm tra của từng môn học cụ thể:
Cách phân bổ thời gian hợp lý cho từng phần trong phòng thi
Với thời gian 120 phút cho môn Ngữ văn, học sinh cần chia nhỏ mốc thời gian cho phần Đọc hiểu (khoảng 20 đến 25 phút) và phần Viết nghị luận xã hội, nghị luận văn học để tránh tình trạng viết lan man, thiếu ý ở cuối giờ. Đối với các môn trắc nghiệm có thời gian 50 phút, tốc độ đọc đề và kỹ năng xử lý nhanh các câu hỏi ở mức độ nhận biết, thông hiểu là chìa khóa để giữ vững tâm lý, từ đó dành thời gian giải quyết các câu hỏi vận dụng cao ở cuối đề.
Định dạng cấu trúc đề thi đổi mới và những điểm cần lưu ý
Cấu trúc định dạng đề thi môn Ngữ văn
Đề thi môn Ngữ văn tiếp tục duy trì hình thức tự luận với hai phần chính gồm phần Đọc hiểu và phần Viết. Phần Đọc hiểu chiếm trọng số vừa phải với các văn bản ngữ liệu ngoài sách giáo khoa, đòi hỏi học sinh phải có kỹ năng tổng hợp thông tin và tư duy phản biện. Phần Viết bao gồm câu lệnh nghị luận xã hội và nghị luận văn học nhằm kiểm tra khả năng tạo lập văn bản, liên hệ thực tế và bày tỏ quan điểm cá nhân của người học.
Cấu trúc đổi mới trong các môn thi trắc nghiệm
Các môn thi trắc nghiệm từ Toán đến các môn tự chọn đều được cải tiến cấu trúc để nâng cao tính phân hóa. Đề thi không chỉ dừng lại ở dạng thức 4 lựa chọn (A, B, C, D) truyền thống mà còn tích hợp các định dạng câu hỏi mới như dạng thức trắc nghiệm Đúng/Sai và dạng trả lời ngắn. Việc bổ sung các phần này giúp giảm thiểu tối đa xác suất đạt điểm cao nhờ phỏng đoán ngẫu nhiên, qua đó phản ánh chính xác năng lực thực chất của học sinh trong quá trình học tập.
Chiến lược lựa chọn tổ hợp môn và đánh đổi khi định hướng ôn tập
Tiêu chí cân đối giữa sở thích, năng lực và xét tuyển đại học
Việc lựa chọn 2 môn tự chọn không chỉ mang tính thủ tục để hoàn thành điều kiện tốt nghiệp mà còn là bước đệm chiến lược cho tương lai. Thí sinh cần đối chiếu kỹ lưỡng danh sách các tổ hợp xét tuyển đại học của ngành nghề mà mình theo đuổi để tránh trường hợp đậu tốt nghiệp nhưng lại thiếu môn điều kiện xét tuyển đại học. Bên cạnh đó, cần đánh giá khách quan thế mạnh điểm số của bản thân qua các bài kiểm tra định kỳ ở lớp 12 để chọn ra cặp môn tối ưu nhất.
Tránh những sai lầm phổ biến khi chọn sai tổ hợp môn ôn thi
Một sai lầm thường gặp của học sinh là chạy theo số đông hoặc chọn môn theo trào lưu mà không xét đến năng lực thực tế. Việc thay đổi môn thi sau khi đã nộp hồ sơ đăng ký chính thức là không được phép theo quy chế. Do đó, ngay từ đầu năm học lớp 12, học sinh cần kiên định với định hướng của mình, tham khảo ý kiến tư vấn từ thầy cô, gia đình và chuẩn bị tâm lý vững vàng trước mọi dạng bài tập mới.
Hệ thống tài liệu và giải pháp hỗ trợ ôn thi tốt nghiệp cùng DayThem
Truy cập kho tài liệu và đề thi bám sát cấu trúc mới tại DayThem
Để bứt phá điểm số và không bỡ ngỡ trước cấu trúc đề thi mới có chứa các dạng câu hỏi Đúng/Sai hay Trả lời ngắn, học sinh có thể chủ động tiếp cận nguồn học liệu chuẩn hóa. Việc luyện tập thường xuyên với hệ thống tài liệu, bài tập và đề thi phong phú giúp học sinh rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian làm bài, làm quen với áp lực phòng thi và nắm vững các bẫy thường gặp trong đề. Ngoài ra, việc tham khảo hệ thống bài giảng chi tiết sẽ củng cố vững chắc nền tảng kiến thức trọng tâm.
Tìm kiếm gia sư chuyên môn đồng hành ôn luyện tại nhà hoặc trực tuyến
Đối với những môn học còn nhiều điểm yếu hoặc các tổ hợp môn khó nhằn, việc có thêm sự đồng hành từ giáo viên hoặc sinh viên giỏi chuyên môn là giải pháp hữu hiệu để tăng tốc. Học sinh và phụ huynh có thể dễ dàng tìm gia sư tại nhà để được hướng dẫn trực tiếp, giải đáp cặn kẽ từng dạng bài khó và xây dựng chiến lược ôn tập cá nhân hóa phù hợp với năng lực riêng.
Gia sư để tham khảo
Trần Thị Thu Phương
#ND2535Trường ĐH Y Khoa Phạm Ngọc Thạch · Bác sĩ Răng Hàm Mặt · Đại học
Trần Phan Thu Uyên
#ND1163Đại học Sư phạm TPHCM · Sư phạm Tiếng Anh · Đại học
Hồ Huỳnh Gia Bảo
#ND2773Đại học Bách Khoa Thành phố Hồ Chí Minh · Kỹ Thuật Môi Trường · Đại học
Nguyễn Song Minh Luân
#ND1289Trường Đại học Bách Khoa - ĐHQG Thành phố Hồ Chí Minh · Khoa Học Máy Tính · Đại học
Tìm gia sư Tại Nhà & Online chất lượng cao
Đăng ký để nhận phân tích học lực, gợi ý gia sư phù hợp và phác đồ bứt phá điểm số riêng biệt từ DayThem.